Viêm tai giữa tiết dịch hay gặp ở trẻ em. Nếu không điều trị đúng thường để lại hậu quả giảm sức nghe ở trẻ. Viêm tai giữa tiết dịch thường có 3 loại: thanh dịch, dịch nhầy và mủ.

Tần suất chiếm khoảng 10 – 20% trẻ em tuổi nhà trẻ, mẫu giáo. Thời gian mắc bệnh thường vào mùa động và mùa thu.

NGUYÊN NHÂN

Sau viêm nhiễm đường hô hấp trên .

Phì đại VA.

U bẩm sinh vòm mũi họng.

Do sữa, thức ăn tràn vào hòm nhĩ qua vòi Eustache.

Trào ngược dịch dạ dày thưc quản.

Bệnh toàn thân.

Vi khuẩn thường gặp trong bệnh viêm tai giữa tiết dịch là Streptococcus pneumoniae, Hemophilus influenzae,Moraxella catarrhalis, Staphylococcus aureus.

TRIỆU CHỨNG

1.Triệu chứng toàn thân:

-Triệu chứng viêm tai giữa thường yên lặng nên trẻ không có phản ứng và cha mẹ không hay biết. Trẻ đi khám bệnh chủ yếu do viêm nhiễm đường hô hấp trên gây chảy mũi nghẹt mũi.

-Nghe kém được lưu ý khi cha mẹ nói trẻ chậm phản ứng hay không nghe rõ, học tập sa sút, xem hoạt hình phải mở âm lượng lớn, lúc đó cha mẹ nghi ngờ mới cho trẻ đi khám.

-Trẻ lớn có cảm giác nặng tai, đầy tai, ù tai, hay kéo vành tai để nghe.

2. Thực thể:

Khám màng nhĩ có bơm hơi quan sát thấy màng nhĩ không di động.

Nội soi tai: có thể thấy màng nhĩ phồng giai đoạn viêm cấp, sau đó màng nhĩ lõm vào trong, lõm thượng nhĩ, mấu búa nhô, có thể quan sát thấy dịch màu trắng hay màu vàng nhạt sau màng nhĩ.

3.Đo nhĩ lượng:

Nhĩ lượng đồ là một đánh giá khách quan chính xác cao:

-Nhĩ lượng đồ type C nghĩa là trong hòm nhĩ áp xuất âm, giai đoạn sớm của viêm tai giữa tiết dịch.

-Nhĩ lượng đồ type B nghĩa là trong hòm nhĩ có chứa dịch.

4. Đo thính lực:

Điếc dẫn truyền mức độ nhẹ.

BIẾN CHỨNG

1. Nghe kém khoảng 15 – 40 dB. Tuy nhiên mức độ nghe kém đủ nhẹ nhưng ảnh hưởng nhiều đến sự hình thành ngôn ngữ ở trẻ. Sự nghe kém do viêm tai giữa tiết dịch liên quan đến chậm nói và kết quả học tập kém.
2. Lõm thượng nhĩ, dính màng nhĩ vào thành sau và Cholesteatoma.

Màng nhĩ bị lõm sau đó dính vào thành trong dẫn đến giảm thể tích hòm nhĩ, dẫn đến màng nhĩ không di động, dính cố định xương con và cơ bàn đạp. Colesteamoma thành lập sau co lõm thương nhĩ.

Hình ảnh màng nhĩ bệnh viêm tai giữa tiết dịch

1. Xơ nhĩ khoảng 10 – 20% trường hợp viêm tai giữa tiết dịch.

2. Điếc tiếp nhận ít gặp.

3. Rối loạn thăng bằng, chóng mặt

ĐIỀU TRỊ

Khoảng 60% trường hợp sẽ tự hết dịch trong hòm nhĩ sau 3 tháng, 30% cần đến 9 tháng và 10% tồn tại sau 1 năm. Nên việc theo dõi cần được lưu ý.

Cấu trúc giải phẫu tai gồm 3 phần: tai ngoài, tai giữa và tai trong.

Tai ngoài: gồm loa tai (vành tai), ống tai.

Tai giữa: màng nhĩ. Chuỗi xương con (xương búa, xương đe, xương bàn đạp) các xương này liên kết với nhau bởi các khớp. Các tế bào chũm. Vòi Eustache là ống thông giữa hòm nhĩ với thành sau họng. Vòi nhĩ có chức năng điều hòa cân bằng áp lực trong hòm nhĩ và môi trường bên ngoài màng nhĩ.

Tai trong: gồm mê đạo xương tiền đình và các ống bán khuyên có chức năng giữ thăng bằng cho cơ thể. Ốc tai có hình dạng như con ốc có nhiệm vụ tiếp nhận âm thanh sau đó mã hóa và chuyển lên não.

CHỨC NĂNG SINH LÝ

Tai có các chức năng chính

– Dẫn truyền âm thanh

Cơ chế nghe: sóng âm thanh đập vào màng nhĩ lan truyền qua chuỗi xương con, ốc tai đến cơ quan thụ cảm âm thanh sau đó theo thần kinh ốc tai lên não.

– Giữ thăng bằng cơ thể, định hướng trong không gian: cơ quan tiền đình có chức năng giữ cho cơ thể luôn ở trang thái cân bằng trong không gian ba chiều.

Khi rối loạn chức năng sinh lý nghe dẫn đến giảm hay mất khả năng nghe. Rối loạn chức năng thăng bằng biểu hiện bệnh lý chóng mặt, mất thăng bằng.

Bác sĩ Nguyễn Hồng Siêm được nhiều người biết đến bởi bài thuốc Đông y chữa hen suyễn, xoang, viêm mũi dị ứng rất hiệu quả. Theo ông, hen phế quản nguyên nhân là do cơ địa dị ứng. Bệnh thấy khi thay đổi thời tiết, hoặc ngửi phải mùi lạ. Để chữa bệnh hen, Tây y dùng thuốc Tây cắt cơn hen. Đông y lại khác, dùng theo nguyên tắc tứ chẩn bát cương để biện chứng luận trị tùy theo hen do nguyên nhân nào mà chữa. Có thể hen do hàn, do nhiệt, có thể hen do tạng phế, tạng tỳ, hoặc tạng thận, hoặc phối hợp các tạng phủ với nhau. Từ nguyên nhân gây hen để mà tìm ra những thuốc chữa bệnh tận gốc.

Viêm xoang, mũi dị ứng, theo bác sĩ Siêm là do cơ địa, khi thời tiết thay đổi thường làm phù nề niêm mạc trong xoang, phù nề thường tiết dịch, khi tiết dịch bị bội nhiễm (nhiễm trùng) gây viêm nhiễm thứ phát. Khi người bệnh bị nặng có thể bị sốt, nhức mũi, tắc thở. Những người bị bệnh xoang nặng, như bác sĩ Siêm nói, Tây y thường chỉ định mổ. Nhưng theo ông mổ chỉ nạo vét những phần viêm thôi. Người ta dùng kháng sinh bơm vào rửa sạch, người bệnh đỡ đợt viêm. Nhưng gốc bệnh là do cơ địa nên người bệnh không khỏi hẳn được. Đến một lúc nào đó, người bệnh lại tái mắc viêm xoang dị ứng do cơ địa, và lại rơi vào vòng luẩn quẩn. Mổ xoang rồi, bệnh vẫn thường bị lại, người ta hay nói: “Lai rai như tai – mũi – họng” là vậy. Bởi vậy, người bệnh chỉ khỏi được bệnh này khi mà cơ thể người bệnh thay đổi được cơ địa dị ứng. Phương pháp chữa bệnh của bác sĩ Siêm là kết hợp châm cứu và dùng bài thuốc Đông y nhằm thay đổi được cơ địa của người bệnh mà khỏi bệnh.

Bài thuốc chữa hen phế quản

BS Nguyễn Hồng Siêm cho biết, nguồn gốc bài thuốc này là “bài thuốc kinh nghiệm”, được ông sử dụng tại gia đình nhiều năm, kết hợp với châm cứu, kết quả khỏi 70 – 75 %. Tác dụng bài thuốc này là chữa hen phế quản, thay đổi thời tiết, khó thở, cò cử, ho có đờm.

Công thức: Ma hoàng 6g; Cóc mẩn 12g; Hương phụ 8g; Củ sả 8g; Cúc bách nhật 16g; Lá táo ta 12g; Tử tô 6g; Gừng 6g.

Cách dùng: Ngày sắc một thang, chia ba lần uống, sau ăn 15 phút, mỗi lần 150ml. Mỗi đợt uống 7 – 10 thang. Người bệnh khi dùng thuốc phải kiêng các chất tanh lạnh, tránh bụi phấn hoa, tránh tiếp xúc lông chó, mèo, kiêng ăn cà, cua, ốc, ếch, măng.

Bài thuốc chữa viêm phế quản mạn

Tác dụng chữa viêm phế quản mạn, ho đờm tích lâu ngày dính, khó khạc ra được, đau ngực, khó thở. BS Nguyễn Hồng Siêm tiết lộ đây là bài thuốc kinh nghiệm, ông đã áp dụng khá thành công trên 20 năm, với tỉ lệ khỏi bệnh đạt 70 – 80%.

Công thức: Rễ dâu 20g; Tang bì 8g; Tử tô 8g; Thường sơn 20g; Ma hoàng 8g; Cam thảo 6g.

Cách dùng: Rễ dâu (Tang bạch bì), Thường sơn có thể dùng tươi. Các vị cho vào ấm đổ 600ml nước, sắc còn 200ml, chia ba lần uống trong ngày, sau ăn 15 phút. Kiêng: Khi uống thuốc kiêng ăn thịt gà, tôm, cua, cá, các thức ăn sống lạnh.

Bài thuốc điều trị viêm xoang, viêm mũi dị ứng

Đây là “bài thuốc kinh nghiệm” ông đã điều trị khỏi cho người bệnh tới 60 – 70%. Tác dụng điều trị viêm xoang, viêm mũi dị ứng do thay đổi thời tiết, hắt hơi, sổ mũi, tắc mũi, đau xoang, đau đầu.

Công thức: Tân di 12g; Thương nhĩ tử 20g; Thương truật 8g; Bạc hà 8g; Bạch chỉ 12g; Ma hoàng 6g.

Cách dùng: Làm khô, tán bột, ngày uống 20g bột, chiêu với nước sôi để nguội, có thể dùng làm mồi xông, cuốn như điếu thuốc lá, xông ngày một điếu. Dùng trong khoảng 20 – 30 ngày, không độc hại.

Bài thuốc chữa viêm đường hô hấp trên

Bài thuốc với các tác dụng chữa ho, viêm họng, rát họng, viêm thanh quản, viêm họng hầu, viêm đường hô hấp trên.

Công thức: Xạ can 8g; Bạch chỉ 8g; Cát cánh 12g; Thăng ma 8g; Hoàng cầm 8g; Cam thảo 6g.

Cách dùng: Sắc uống ngày một thang, chia ba lần. Đợt điều trị dài 10 – 15 ngày. Trong thời gian uống thuốc kiêng ăn tôm, cua, cá, thịt gà. Theo ông, đây là bài thuốc gia truyền, đã áp dụng điều trị cho trên 100 bệnh nhân, kết quả cho khỏi 75 – 80 %.

Nam Khánh

Hen suyễn là bệnh viêm mạn tính ở phế quản, quá trình viêm này có sự tham gia của nhiều tế bào và nhiều thành phần của tế bào. Viêm mạn tính đi kèm với sự nhạy cảm quá mức của đường dẫn khí dẫn đến các cơn suyễn tái đi tái lại của các triệu chứng khò khè, khó thở, nặng ngực và ho. Các triệu chứng này đặc biệt thường xảy ra vào ban đêm hoặc sáng sớm. Các cơn suyễn đi kèm với việc lan rộng – nhưng rất thay đổi – của sự tắc nghẽn đường dẫn khí bên trong phổi mà thường là hồi phục tự nhiên hay do điều trị. Hen suyễn là một bệnh mạn tính – bệnh mạn tính có nghĩa là nó luôn đi theo người bệnh đến …cả cuộc đời.

Hen suyễn là bệnh có tỷ lệ người mắc bệnh khá cao. Lấy ví dụ tại Mỹ, với dân số khoảng 300 triệu người có khoảng 22 triệu người bị hen suyễn, mỗi năm hen suyễn gây ra khoảng 5.000 ca tử vong, 2 triệu lần phải cấp cứu, và 500.000 trường hợp phải nhập viện mỗi năm. Tại thành phố Hồ Chí Minh, tỷ lệ ước tính người bị hen suyễn là khoảng 5% dân số (khảo sát này được thực hiện bởi TS. Phạm Duy Linh và cộng sự tại Bệnh viện Phạm Ngọc Thạch). Với tỷ lệ mắc bệnh cao như vậy, hen suyễn là bệnh gây hậu quả khá nghiêm trọng. Hơn nữa, có bằng chứng ngày càng nhiều là nếu không được điều trị hoặc điều trị không đúng cách, hen suyễn có thể gây suy giảm dài hạn chức năng phổi (còn gọi là suy hô hấp mạn tính).
Hen suyễn là một bệnh lý có hai vấn đề chủ yếu xảy ra bên trong đường dẫn khí của phổi.
•    Co thắt phế quản: các cơ trơn phế quản siết chặt hay thắt chặt lại với nhau. Co thắt phế quản có thể gây cản trở không cho không khí được hít vào hay thở ra qua phế nang phổi.
•    Viêm đường dẫn khí: ở người bị hen suyễn đường dẫn khí của phổi luôn luôn bị viêm, trở nên sưng nhiều hơn và kích ứng khi bắt đầu có cơn hen. Sự sưng này chính là do viêm. Viêm có thể làm giảm lượng không khí mà người bệnh có thể hít vào hay thở ra khỏi phổi. Trong một số trường hợp, các tuyến nhầy trên đường dẫn khí tiết quá nhiều chất nhày đặc, và hệ quả là làm tắt nghẽn đường dẫn khí. Lúc này bệnh nhân có cảm giác ngộp thở dù đang ở nơi đầy không khí.
Sự co thắt và viêm đường dẫn khí đồng thời gây thu hẹp đường dẫn khí, có thể làm thở khò khè, co kéo – cò cữ, thắt chặt lồng ngực (tạo cảm giác “nặng ngực” hay “đau ngực” như một số bệnh nhân mô tả), hoặc thở hổn hển (khó thở). Ở người bị hen suyễn, đường dẫn khí bị viêm ngay cả khi không có những triệu chứng.
Điều gì sẽ xảy ra đối với người bị bệnh suyễn không được kiểm soát? Tiếng rít nghe được khi thở? Ho? Nặng ngực? Khó thở? Đa số những người bị hen suyễn có một hay nhiều hơn những triệu chứng sau:
•    Khò khè: tiếng rít thường nghe được khi thở ra. Tiếng rít này dễ dàng được nhận ra bởi bác sĩ khi khám bệnh hay thậm chí chính bệnh nhân cũng có thể nhận ra. Khò khè nghe như tiếng mèo rên hoặc ngày xưa ông bà ta thường gọi là tiếng “cò cử”.
•    Ho: ho có thể kéo dài và thường hay xảy ra. Ho cũng là dấu hiệu nặng của cơn suyễn ban đêm. Ho rất dễ bị nhầm lẫn với những bệnh khác. Đặc biệt ở Việt Nam, một số bệnh nhân bị ho do hen suyễn dễ được chẩn đoán nhầm là viêm phế quản, viêm họng hay thậm chí được chẩn đoán là ho lao (bản thân người viết đã gặp một số trường hợp người bị hen suyễn chỉ có biểu hiện là ho và đã được điều trị bằng thuốc lao). Một số bệnh nhân bị hen suyễn chỉ có biểu hiện duy nhất là ho, đặc biệt là nửa đêm về sáng.
•    Nặng ngực: cảm giác giống như lồng ngực bị bóp chặt.
•    Khó thở: thở thấy khó khăn, đặc biệt là thở ra.
Điểm cốt yếu của hen suyễn là, ngay cả khi người bệnh không để ý đến nó, viêm đường dẫn khí luôn đồng hành cùng bệnh nhân. Đường dẫn khí bị viêm dù đang có triệu chứng hen suyễn hay không có triệu chứng hen suyễn. Đó là lý do hết sức quan trọng rằng tại sao người bệnh phải điều trị dự phòng hen suyễn hàng ngày – ngay cả khi cảm thấy khỏe – do ngày càng có nhiều bằng chứng chứng minh rằng – nếu không được điều trị, hen suyễn có thể gây suy hô hấp mạn tính.
Nói chung, có hai loại thuốc để điều trị bệnh suyễn – thuốc dự phòng và thuốc cắt cơn nhanh (cũng còn gọi là “thuốc cấp cứu”). Các thuốc dự phòng, như corticosteroid dạng hít, được sử dụng hàng ngày để giảm viêm và ngăn chặn những triệu chứng xảy ra. Các thuốc cắt cơn nhanh được sử dụng để giảm co thắt các cơ trơn đường hô hấp trong cơn hen suyễn.
Dự phòng hen suyễn, ngoài việc dùng thuốc, bệnh nhân cần chú ý đến những thứ có thể gây kích ứng cơn hen suyễn được gọi chung là dị ứng nguyên. Chúng có thể là thực phẩm như bò, gà, đồ biển. Hoặc không phải thực phẩm như khói bụi (đặc biệt là khói thuốc lá), phấn hoa, dị ứng nguyên từ chó mèo, gián, nấm mốc, mạt nhà.

Một số bài thuốc hen suyễn từ thực phẩm
Có một số thực phẩm kích hoạt cơn hen suyễn. Ngược lại, cũng có một số thực phẩm có ích cho hen suyễn. Việc điều trị hen suyễn bằng thuốc theo Tây y, do sử dụng dài hạn, có thể có những tác dụng bất lợi cho cơ thể. Vì thế, ngày nay, kể cả những nước Phương tây, việc điều trị những bệnh mạn tính ngày càng được chú ý nhiều hơn đến những phương thuốc từ cỏ cây, thực phẩm.
Củ gừng. Từ xa xưa, ông cha ta đã biết dùng gừng như một vị thuốc chống nôn. Gừng, với hoạt chất chính yếu có giá trị trong chống nôn là gingerol (có lẽ vì hoạt chất này mà tên tiếng Anh của Gừng là Ginger). Vị đặc trưng của gừng cũng là do chất gingerol. Ngoài gingerol, trong gừng còn có guineapigileum có hoạt tính kháng hydroxytryptamine giúp chống nôn hiệu quả. Ngày nay, một số nghiên cứu trong ngành thực vật ở Ấn Độ đã thấy gừng có đặc tính kháng viêm giúp ức chế đáp ứng miễn dịch thái quá trong hen suyễn. Hơn nữa, gừng cũng có hoạt tính làm long đàm. Một nghiên cứu được tiến hành trên 92 bệnh nhân bị hen suyễn ở Iran. Bệnh nhân được sử dụng 150 mg bột gừng 3 lần mỗi ngày trong 2 tháng. Sau 2 tháng sử dụng gừng đã có cải thiện đáng kể triệu chứng của hen suyễn là khò khè và nặng ngực. Khò khè giảm 19,5% và nặng ngực giảm 52%.
Mật ong. Mật ong giúp làm loãng chất đàm nhớt trong phế quản và tạo điều kiện dễ dàng để tống xuất đàm nhớt ra ngoài. Như bạn đã biết, chất nhầy của đàm nhớt tích tụ trong phế quản ngăn cản oxy đi vào cũng như ngăn chặn sự đào thải CO2 ra ngoài. Điều này kích hoạt cơn suyễn cấp. Mật ong có thể được sử dụng bằng cách pha trong nước uống hàng ngày (một muỗng cà phê mật ong mỗi ngày) hoặc một muỗng cà phê mật ong pha với nửa muỗng cà phê bột quế uống 1 lần mỗi ngày (sáng hoặc tối). Cách tốt hơn là dùng mật ong pha với nước cốt gừng tươi.

Một số bài thuốc khác từ thực phẩm dùng trong hen suyễn:
•    Dịch tỏi: dịch chiết xuất từ tỏi. Hòa 10 – 15 giọt dịch tỏi trong nước ấm và uống sẽ giúp làm giảm triệu chứng hen suyễn.
•    Húng quế: Cho 30 – 40 lá húng quế vào 1 lít nước uống dần trong ngày.
•    Hỗn hợp: hòa ¼ ly nước cốt củ hành tây, 1 muỗng cà phê mật ong và 1/8 muỗng cà phê tiêu đen.
•    Hỗn hợp: hòa trộn cam thảo và gừng với nhau. Dùng nửa muỗng cà phê hỗn hợp này với 1 ly nước. Không được sử dụng ở người bị tăng huyết áp.
•    Hỗn hợp: pha 1 ly hỗn hợp gồm 2/3 nước ép cà rốt và 1/3 nước ép cải bó xôi (rau bina hay spinach). Ngày 3 lần, mỗi lần dùng 1 ly.
•    Hỗn hợp: nghiền gừng, nghệ, tiêu đen rồi trộn với mật ong cho sền sệt. Mỗi ngày dùng 1 muỗng cà phê hỗn hợp này.

Một số bài thuốc từ thực phẩm của các nước
Tại Anh, si-rô được bào chế từ vài lát củ hành thái mỏng trộn với mật ong dùng 3 – 4 lần mỗi ngày giúp cải thiện tình trạng hen suyễn. Người Anh cũng dùng vỏ và lá cây bạch quả (ginkgo) để làm giảm tình trạng hắt hơi do dị ứng và hen suyễn.

Tại Úc, tinh dầu khuynh diệp được sử dụng để làm giảm các tình trạng khó chịu của hệ hô hấp và hen suyễn. Lá khuynh diệp chứa rutin, một loại bioflavonoid, giúp làm giảm tình trạng viêm của phế quản. Bệnh nhân có thể thở với nước trà nóng có pha tinh dầu khuynh diệp hay uống vài giọt tinh dầu khuynh diệp pha loãng với nước nóng.

Tại Ai Cập, người bị hen suyễn được khuyên ăn quả sung, vả, nho có tác dụng làm giảm hen suyễn.

Tại Trung Hoa, cái nôi của Y học Đông phương khuyên người bị hen suyễn sử dụng lá trà trong việc làm giảm hen suyễn (lá trà có chứa theophylline, một chất có tác dụng làm giãn phế quản). Một cách khác là xào rễ cây ma hoàng với mật ong, sau đó hỗn hợp này trộn với phần cơm quả mơ được một chế phẩm cắt cơn hen suyễn. Vì trong thành phần của rễ cây ma hoàng có ephedrin, pseudoephedrin cho nên không được dùng bài thuốc này cho người bị bệnh tim mạch, tăng huyết áp, người thi đấu thể thao (sẽ cho kết quả dương tính doping).

Tại Hy Lạp & La Mã. Người  Hy Lạp & La Mã cổ xưa đã biết dùng tỏi, tiêu đen, quế và giấm trong điều trị hen suyễn. Những thực phẩm có vị cay và hăng này có thể thúc đẩy sự bài tiết nước trong phế quản, điều này giúp làm sạch chất nhầy bít tắc trong phế quản. Một số thực phẩm khác cũng được dùng rộng rãi như là phương thuốc cổ truyền điều trị hen suyễn: cá nước ngọt, ngò tây, cỏ cà ri, củ cải, bạc hà (loại bạc hà dùng tinh chế ra dầu bạc hà, không phải loại bạc hà nấu canh chua), nho khô, cháo yến mạch. Những thực phẩm này có vai trò kiểm soát hiện tượng viêm trong phế quản do làm loãng chất nhầy, làm giãn phế quản và cải thiện chức năng của hệ hô hấp. Người Hy Lạp cũng khuyến cáo dùng trà được chế biến từ hạt thì là (thì là rất thông dụng ở miền Bắc Việt Nam) có tác dụng bổ phế và giảm triệu chứng hen suyễn. Thì là có chứa rutin, nhiều vitamin và khoáng chất bao gồm calcium và kali.

Một số nước thuộc Châu Âu. Mỗi ngày uống 2 ly cà phê, mỗi ly khoảng 200 mL có tác dụng tốt trên hen suyễn. Điều này được giải thích là trong cà phê có chứa hoạt chất xanthine có tác dụng làm giãn phế quản.

BS. Nguyễn Hoàng Quân (Theo DNSG Cuối Tuần)

Người cao tuổi thường nói “Giấc ngủ là vàng; Ăn được ngủ được là tiên”. Đúng vậy, ăn được ngủ được là một yếu tố quan trọng của sự nuôi dưỡng và phát triển cơ thể. Nếu mất ngủ nhẹ thì trằn trọc, chập chờn, dễ tỉnh. Nặng thì khi thức khi tỉnh hoặc là mất ngủ thường xuyên, rồi xuất hiện các chứng chóng mặt, nhức đầu, hồi hộp, hay quên, ăn uống kém.

Mất ngủ được y học cổ truyền gọi là chứng “thất miên”, phần nhiều lệ thuộc vào chức năng thần kinh. Bệnh do nhiều nguyên nhân như tinh thần kích động, lo nghĩ khiếp sợ, rối lọan tâm trí, đau ốm để thận âm hư tổn không nuôi được tâm tỳ mà gây thành đàm nhiệt bên trong, mạch sác hữu lực. Phương pháp điều trị cần chia ra hai thể chứng hư và thực.

Hư chứng: do âm huyết thiếu tổn thương đến tâm tỳ và can thận, cách chữa phải bổ khí huyết tư âm giáng hỏa.

Thực chứng: do đờm nhiệt nhiều gây rối loạn bên trong làm trở ngại tạng phủ. Cách chữa phải thông nhuận hòa trung thanh nhiệt hóa đàm, bệnh thực chứng lâu ngày không khỏi làm mệt mỏi dễ dẫn đến hư chứng. Hai thể hư thực lại phân ra 3 lọai khác nhau:

Thể tâm tỳ lưỡng khuy: do tâm tỳ yếu không nuôi được tâm nên sinh bệnh ngủ mơ màng, nhanh tỉnh, hay hồi hộp, hay quên, ăn uống kém, sắc mặt sạm, rêu lưỡi nhợt, mạch tế nhược. Phép chữa: bổ dưỡng tâm tỳ để sinh khí huyết. Dùng bài thuốc “Quy tỳ thang gia giảm” gồm: đảng sâm 12g, bạch truật 10g, xuyên quy và long nhãn mỗi vị 10g; đại táo 3 quả, mộc hương 5g (mài sống), gừng tươi 3 lát, phục thần 12g, viễn chí 10g, ngũ vị tử 5g, bá tử nhân 10g, táo nhân (sao đen) 12g, tri mẫu 10g, xuyên khung 5g, phục linh 10g, cam thảo 3g. Trị hồi hộp mơ màng, buồn phiền mất ngủ, dưỡng tâm an thần ích trí, mồ hôi trộm.

Thể đàm nhiệt: do đàm nhiệt nhiễu động gây mất ngủ, đầu nặng, bụng đầy, tinh thần buồn bã, mắt hoa, miệng đắng, rêu lưỡi vàng, mạch hoạt sác. Phép điều trị: thanh nhiệt hóa đàm. Dùng bài “Ôn đởm thang” gồm bán hạ chế 10g, trần bì 10g để lý khí hóa đờm, phục linh và chỉ thực mỗi vị 9g, trúc nhự (cạo lấy phần vỏ xanh nhạt của cây tre, tẩm gừng sao) 8g, đại táo 3 quả, gia

hoàng liên 5g, chi tử (sao đen) 7g.

Thể âm hư hỏa vượng: do thận âm thiếu nên tâm hỏa vượng và có biểu hiện âm hư nội nhiệt gây khó ngủ buồn bực, nóng hai bàn chân, tay, tai ù, rêu lưỡi đỏ, phép chữa phải tu bổ thận âm, thanh tâm giáng hỏa. Dùng bài “Thiên vương bổ tâm” gồm: nhân sâm 7g, huyền sâm 9g, bạch linh 10g, ngũ vị tử 5g, viễn chí (chế) 10g, cát cánh 9g, thiên môn đông 10g, bá tử nhân 8g; sinh địa 10g, đan sâm 10g, xuyên quy 10g để bổ khí huyết; toan táo nhân (sao đen) 10g, viễn chí chế 10g, chu sa 4g để an tâm thần; hoàng liên 6g để tả tâm hỏa, trân châu để bình can dương, cam thảo 3g đều hòa thuốc. Bài này cần uống trước khi đi ngủ 1 giờ.

(Theo suckhoedoisong)

Mất ngủ sẽ làm bạn chóng già và xuống sắc, không những thế nó còn kéo theo một loạt các vấn đề về sức khoẻ khiến bạn gặp không ít phiền toái.

tap-the-duc-giup-ngu-ngon

1. Không nên ngủ ngày
Việc mất ngủ vào ban đêm khiến bạn thường ngủ bù vào ban ngày nhưng về lâu dài điều này tạo thành thói quen thực sự không tốt cho sức khoẻ của bạn.

Vì vậy hãy cố tránh “ngủ gà” vào ban ngày để có được một đêm dài yên giấc.

2. Từ bỏ những thói quen xấu

Nếu bạn thường xuyên hút thuốc lá, uống cà phê, rượu hoặc những đồ uống có chứa cồn vào buổi tối thì có nghĩa là bạn đang góp phần làm căn bệnh mất ngủ thêm nghiêm trọng.

3. Tập thể dục buổi sáng

Hãy bắt đầu ngay từ hôm nay để có được cơ thể khoẻ mạnh và tinh thần sảng khoái. Ngoài ra những bài tập nhẹ trước khi đi ngủ cũng rất có tác dụng cho giấc ngủ của bạn.

4. Tắt điện

Dù đã tắt hết điện trong phòng ngủ nhưng những ánh điện le lói từ nhà hàng xóm hay từ những ngọn đèn cao áp ngoài phố vẫn có thể ảnh hưởng đến bạn.

Hãy tìm cách để căn phòng của bạn không bị ảnh hưởng bởi những ánh sáng đó. Điều này không những tốt cho giấc ngủ mà còn tốt cho sự thư giãn của đôi mắt.

5. Cân bằng lượng sắt trong cơ thể

Bạn có biết sự thiếu sắt trong cơ thể cũng là một tác nhân gây ra rắc rối cho giấc ngủ. Vì vậy nếu bạn bị mất ngủ hãy kiểm tra hàm lượng sắt trong máu. Nếu nó chính là thủ phạm làm mất đi giấc ngủ ngon của bạn thì chỉ cần điều chỉnh chế độ ăn uống hợp lý để cân bằng lại lượng sắt trong cơ thể, giấc ngủ của bạn sẽ được cải thiện đáng kể.

6. Thư giãn

Để có được giấc ngủ sâu bạn cần một chiếc giường êm ái, sạch sẽ và quan trọng là bạn cần điều chỉnh nhiệt độ trong phòng phù hợp.

Một chút âm nhạc để thư giãn cũng là một giải pháp không tồi.

Ngoài ra tắm nước nóng và nhâm nhi một chút trà bạc hà chắc chắn sẽ làm bạn cảm thấy sự khác biệt rõ rệt khi thức dậy vào sáng hôm sau.

7. Không ăn nhiều

Đặc biệt là trước khi đi ngủ bạn không nên ăn no, cũng không nên uống quá nhiều nước. Nếu bạn thường ăn tối muộn phải ăn ít nhất 2 tiếng trước khi đi ngủ.

8. Sữa nóng

Nó không những xoa dịu những dây thần kinh sau một ngày làm việc căng thẳng mà còn là bước chuẩn bị tốt cho giấc ngủ của bạn. Có thể cho thêm một chút ngũ cốc hoặc bánh mì nướng, nhưng đậu phộng mới là lựa chọn thích hợp nhất cho những người mất ngủ.

9. Viết ra những điều làm bạn phiền muộn

Đôi khi những phiền muộn và âu lo sẽ làm bạn thao thức và khó có thể ngủ ngon giấc. Các chuyên gia cho rằng một phương pháp tốt để làm dịu đi những nỗi muộn phiền ấy là hãy trút hết ra giấy những gì bạn đang bức xúc.

Theo – Dân trí/allwomenstalk

Một lần đèo mẹ chồng đi họp lớp cấp 3, tôi thực sự bị ấn tượng với sự gắn bó mà mọi người dành cho nhau sau gần 30 năm xa cách. Nhưng có lẽ điều làm tôi bất ngờ nhất là các cô, các chú dù đã bước qua cái tuổi ngũ tuần nhưng trông vẫn vô cùng trẻ trung. Nổi bật nhất trong buổi họp lớp của mẹ chồng tôi có lẽ là cô Trần Thu Nga, (tên nhân vật đã được thay đổi) ở Lạch Tray, Ngô Quyền, Hải Phòng. Không trang điểm, không mặc những bộ quần áo sang trọng, nhưng mọi người đều trầm trồ trước sự nhanh nhẹn, hoạt bát và nụ cười tươi như hoa luôn thường trực trên môi cô.

Ngày trước cô Nga và mẹ tôi ngồi cùng bàn, sau khi ra trường, mỗi đứa theo đuổi một sự nghiệp riêng, mẹ tôi theo nghề giáo, còn cô theo nghề báo.

Mặc dù không theo nghề báo nhưng nghề của tôi cũng có chút liên quan tới nghề báo nên tôi rất thích nghe cô kể chuyện công việc của cô. Hầu như suốt cả buổi tôi và cô ngồi nói chuyện với nhau. Cô nói chuyện rất vui vẻ, và cuốn hút, lạc quan. Có lẽ điều làm tôi khá bất ngờ là cách đây mấy tháng cô còn bị chứng mất ngủ mãn tính hành hạ.

Cô vui vẻ kể cho tôi nghe chuyện cô bị mất ngủ của cô: một phần do đặc tính nghề nghiệp, thường xuyên phải đi công tác xa nhà, hay phải thức khuya viết bài, và tác nghiệp nên cũng ảnh hưởng tới giấc ngủ. Hơn nữa năm 2006 gia đình cô có chuyện không vui, cô thường xuyên trong tình trạng căng thẳng dẫn tới chứng mất ngủ. Sau đó dù mọi chuyện đã trở lại bình thường nhưng cô vẫn không tài nào ngủ được. Thường phải uống thuốc tây y mới ngủ được, mà giấc ngủ không sâu. Thời gian đó trông cô lúc nào cũng mệt mỏi, nên một đồng nghiệp có giới thiệu cô cắt thuốc của Lương y Nguyễn Hữu Toàn về uống.

Cô kể: uống 10 thang đầu tiên, cô thấy cũng chưa có tác dụng gì mấy, một đêm cũng chỉ ngủ được có 1 đến 2 tiếng thôi. Nhưng mà trong lúc đang mất ngủ như thế ngủ được 1-2 giờ không cần uống thuốc ngủ là thấy hạnh phúc lắm rồi. Thế là cô lại kiên trì uống thuốc, uống liên tục trong 3 tháng thì bệnh mất ngủ của cô khỏi hẳn. Bây giờ đêm nào cô cũng ngủ được 5 hoặc 6 tiếng. Cứ đặt lưng xuống là ngủ được luôn, không phải trằn trọc như trước kia nữa. Trước khi mỗi khi màn đêm buông xuống là cô sợ lắm, đối diện với bóng tối, quay bên này, trở bên kia rồi lại suy nghĩ lung tung, khi nào mệt quá thiếp đi được một tí xong lại tỉnh dậy. Thời gian đó công việc của cô cũng không được tốt lắm, nên cô lại càng chán nản hơn.

Từ sau khi uống thuốc của Lương y Nguyễn Hữu Toàn, cô ngủ ngon hơn, giấc ngủ sâu hơn vì thế tinh thần cô cũng sảng khoái hơn. Ai cũng bảo trông cô dạo này trẻ trung hơn hẳn, hay là đang “lại gạo” đấy, cô vừa nói và vừa cười với tôi.

Một nghiên cứu mới đây từ Phần Lan cho thấy chứng mất ngủ có thể di truyền và những người bị mất ngủ thường tử vong sớm hơn so với những người có mô hình giấc ngủ lành mạnh.

Đây là nghiên cứu đầu tiên cho thấy mối liên quan giữa chứng mất ngủ và nguy cơ tử vong. Nghiên cứu này do Viện Sức khoẻ Nghề nghiệp, Trường Đại học Helsinki và Viện Sức khoẻ Quốc gia Phần Lan phối hợp thực hiện.

 Các nhà nghiên cứu Phần Lan đã theo dõi tình trạng sức khoẻ của 12.500 cặp song sinh lớn tuổi trong khoảng từ năm 1990 đến 2009. 20% số đối tượng tham gia bị các triệu chứng mất ngủ, bao gồm khó ngủ, tỉnh giấc vào ban đêm.

 Các nhà nghiên cứu thấy rằng so với những cặp song sinh khác trứng, các cặp song sinh cùng trứng dễ bị các triệu chứng mất ngủ giống nhau. Kết quả này cho thấy các yếu tố di truyền có thể đóng vai trò trong việc hình thành chứng mất ngủ.

 Ngoài ra, những người tham gia được chia thành 3 nhóm theo chất lượng giấc ngủ. Kết quả cho thấy 48% ngủ tốt, 40% ngủ bình thường và 12% ngủ kém. Các triệu chứng có liên quan với việc mất ngủ có thể làm tăng nguy cơ tử vong. Bên cạnh đó, những người ngủ kém dễ tử vong sớm hơn 1,5 lần so với những người ngủ tốt.

 Theo các nhà nghiên cứu, chứng mất ngủ là một vấn đề sức khoẻ hay gặp ở những người độ tuổi lao động. Chứng mất ngủ mạn tính làm tăng nguy cơ mắc bệnh, giảm chất lượng sống và khả năng lao động.

 Các nhà nghiên cứu gợi ý rằng những người bị chứng mất ngủ cần điều trị kịp thời, và nên sử dụng liệu pháp không dùng thuốc để điều trị chứng mất ngủ mạn tính.

(Theo daidoanket.vn)

Mặc dù natri trong muối ăn không có chức năng cụ thể là làm cho bạn tỉnh táo, nhưng các tác động tiêu cực của nó có thể ảnh hưởng đến khả năng đi vào giấc ngủ của bạn.

Cơ thể con người cần natri để hoạt động, do vậy, natri là một trong những khoáng chất thiết yếu cần thiết cho cơ thể. Natri hỗ trợ sự co cơ và chức năng thần kinh, giúp tim đập nhịp nhàng và giúp cân bằng lượng chất lỏng trong cơ thể. Các nguồn phổ biến nhất của natri bao gồm muối ăn, chứa 40% natri và clorua 60%. Mặc dù natri trong muối ăn không có chức năng cụ thể là làm cho bạn tỉnh táo, nhưng các tác động tiêu cực của nó có thể ảnh hưởng đến khả năng đi vào giấc ngủ của bạn.

Cụ thể như sau:

Bệnh cao huyết áp và giấc ngủ

Tiêu thụ một lượng lớn muối làm tăng nguy cơ phát triển huyết áp cao, được gọi là tăng huyết áp. Muối có tính chất hút nước nước, do đó tăng lượng muối trong cơ thể làm tăng lượng nước. Sự gia tăng trong nước làm tăng thể tích máu và cơ thể của bạn phải tăng áp lực máu để thúc đẩy tăng khối lượng máu đi khắp cơ thể. Bệnh cao huyết áp có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ của bạn và ngược lại, các trạng thái rối loạn giấc ngủ có thể ảnh hưởng đến huyết áp của bạn. Một nghiên cứu được công bố trong năm 2005 khẳng định rằng thiếu ngủ có thể góp phần vào huyết áp cao. Vì vậy, mặc dù về bản chất tiêu thụ muối không làm cho bạn tỉnh táo, nhưng tiêu thụ quá nhiều nhiều lại có thể khiến bạn mất ngủ và làm tăng huyết áp.

Khả năng giữ nước và giấc ngủ

Như đã nói trong phần trước, tiêu thụ quá nhiều muối khiến cơ thể của bạn giữ lại chất lỏng. Tăng lượng chất lỏng trong cơ thể có thể góp phần làm tăng sự rối loạn giấc ngủ nên khiến bạn cảm thấy mệt mỏi và khi tỉnh dậy mệt mỏi vào buổi sáng. Khi bạn nằm xuống ngủ, các chất lỏng dư thừa trong cơ thể có thể giải quyết trong đường hô hấp trên. Chất lỏng trong và xung quanh đường thở có thể cản trở ở họng và gây ra chứng ngưng thở khi ngủ. Ngưng thở khi ngủ là một rối loạn giấc ngủ đặc trưng bởi hơi thở nông hoặc tạm dừng trong hơi thở trong khi ngủ. Bệnh nhân thường xuyên bị ngưng thở khi ngủ sẽ làm cho chất lượng của giấc ngủ kém dẫn đến vô cùng mệt mỏi khi tỉnh dậy.

Tiêu thụ bao nhiêu muối ăn là đủ?

Theo Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ, người lớn không nên tiêu thụ hơn 2.300 mg natri mỗi ngày, nhất là với những người trên 51 tuổi, người có bệnh mãn tính như huyết áp cao, bệnh tiểu đường và bệnh thận thì nên tiêu thụ ít hơn 1.500 mg mỗi ngày. Mỗi muỗng cà phê muối đã chứa 2.325 mg natri, vậy nên chúng ta không nên tiêu thụ nhiều hơn một thìa muối mỗi ngày.
Giảm tiêu thụ muối vào cơ thể

Bởi vì natri có thể ảnh hưởng đến cơ thể của bạn theo nhiều cách, bao gồm tăng huyết áp và ảnh hưởng đến giấc ngủ, nên cách tốt nhất là giảm lượng muối tiêu thụ vào cơ thể. Ngoài việc hạn chế ăn mặn, chúng ta không nên ăn quá nhiều đồ ăn nhanh, thức ăn đóng hộp, thực phẩm chế biến sẵn… Nếu chọn những loại thực phẩm này, nên chú ý đọc nhãn thật kĩ để chọn loại có lượng muối thấp. Nên ăn nhiều thực phẩm tươi, sử dụng các loại thảo mộc và gia vị để tạo hương vị và sử dụng ít gia vị như mù tạt, nước sốt cà chua và nước sốt đậu nành.

Theo Live/Afamily

TRUNG TÂM CHĂM SÓC SỨC KHỎE CỘNG ĐỒNG – CHAC

Địa chỉ: Số 10 Lý Thường Kiệt, Phường 7, Quận 10, TP.HCM Tel: (08) 39 574 933 – Fax: (08) 39 57 31 78

Xem Bản đồ cỡ lớn hơn

Một giấc ngủ ngon là gốc của một cơ thể khỏe mạnh. Thiếu ngủ không những ảnh hưởng cuộc sống, học tập và công việc bình thường, nghiêm trọng hơn còn có hại cho sức khỏe. Vậy làm thế nào để giải quyết vấn đề mất ngủ?

Nếu bạn kiên trì tạo được chín thói quen tốt sau đây trước khi ngủ, không những có thể giải quyết các vấn đề về giấc ngủ, mà còn giúp bạn tăng cường sức khỏe và làm chậm quá trình lão hóa.

1. Ngâm chân nước nóng

Trong cơ thể của chúng ta, bàn chân là bộ phận cách tim xa nhất, lượng ôxy và máu được cung cấp ít nhất, ngâm chân nước nóng trước khi ngủ sẽ thúc đẩy quá trình tuần hoàn máu và tăng cường trao đổi chất.

2. Rửa mặt bằng nước ấm

Bức xạ có ở khắp nơi trong cuộc sống hàng ngày của chúng ta. Vì vậy, rửa mặt trước khi ngủ rất quan trọng.

Rửa mặt bằng nước ấm trước khi ngủ sẽ rửa sạch những hạt bức xạ và bụi lưu lại trên da mặt, một làn da sạch sẽ giúp bạn có một giấc ngủ ngon.

 3. Uống sữa mật ong

Chất Tryptophan trong sữa giúp bạn dễ đi vào giấc ngủ, mật ong có ích cho việc giữ cân bằng đường trong máu, tránh bị tỉnh giấc sớm, vì thế uống một cốc sữa pha chút mật ong một tiếng trước khi ngủ có thể giúp bạn có một giấc ngủ ngon lành.

Ngoài ra, cũng có thể ăn một quả chuối tiêu, vì trong chuối tiêu cũng có hàm lượng chất Tryptophan.

4. Dùng tay chải đầu

Trên đầu có nhiều huyết vị, chải đầu có tác dụng mátxa và kích thích da đầu, lưu thông khí huyết, nâng cao khả năng tư duy và tăng cường trí nhớ, tăng thêm dinh dưỡng cho chân tóc, giảm rụng tóc, tiêu trừ mệt mỏi cho đại não, sớm đi vào giấc ngủ.

5. Đi bộ 15 phút

Trước khi ngủ, đi bộ tĩnh tâm 15 phút sẽ khiến máu lưu thông xuống phía dưới chân, tuần hoàn toàn bộ cơ thể, giúp bạn sớm đi vào giấc ngủ, ngoài ra còn có tác dụng dưỡng da.

6. Mở cửa sổ lưu thông không khí

Mở cửa sổ để không khí trong phòng ngủ được lưu thông và trong lành. Nếu trời lạnh hoặc gió to, có thể mở hé cửa sổ một lúc, trước khi ngủ đóng cửa sổ lại.

Lưu ý khi ngủ không được chùm chăn kín đầu.

7. Giữ tâm trạng vui vẻ

Có một tâm trạng tốt trước khi ngủ có thể giúp bạn sớm đi vào giấc ngủ, nâng cao chất lượng giấc ngủ.

Để giữ được tâm trạng tốt, có nhiều cách khác nhau, có thể nghe nhạc, nhớ lại những câu chuyện vui, điều quan trọng nhất là không nên nghĩ những chuyện buồn.

8. Vận động một chút

Có thể xem sách hoặc uống một cốc sữa nóng, đến khi buồn ngủ mới lên giường ngủ.

9. Nhiệt độ thích hợp

Nhiệt độ trong phòng ngủ quá cao hoặc quá thấp đều sẽ khiến bạn mất ngủ. Nhiệt độ lý tưởng nhất trong phòng ngủ là 16-18 độ C.

Theo Vietnamplus

1. Không ăn quá nhiều trước khi đi ngủ:

– Bạn có một bữa ăn thịnh soạn trước giờ đi ngủ có thể là nguyên nhân khiến bạn trằn trọc không ngủ được. Ngược lại nếu bạn để dạ dày trống rỗng để đi ngủ cũng không thể có 1 giấc ngủ ngon. Bạn hãy ăn vừa đủ, tránh ăn những thực phẩm cay, nóng để đảm bảo một giấc ngủ ngon.

2. Không nên uống quá nhiều: Khi bạn uống nhiều nước sẽ tăng nhu cầu đi tiểu vào nửa đêm, nó làm gián đoạn giấc ngủ của bạn và làm bạn khó quay trở lại giấc ngủ.

3. Không nên hút thuốc

Như các bạn đã biết, nicotine chứa trong thuốc lá là một chất kích thích giống như caffeine, nó là nguyên nhân của chứng khó ngủ và thức giấc vào ban đêm. Ngoài ra, những người có thói quen hút thuốc ban đêm sẽ có thể gặp ác mộng khi ngủ. Vì một sức khỏe tốt và một giấc ngủ  giấc ngủ ngon, bạn hãy cố gắng bỏ thói quen hút thuốc.

4. Tạo thói quen tập thể dục:

Thể dục có lợi cho sức khỏe và giấc ngủ, nhất là khi bạn tập thể dục đều đặn vào các buổi chiều và không quá gần giờ đi ngủ.

Mỗi buổi chiều, thay vì thói quen uống cafe, bạn hãy tập thói quen đi bộ, chạy, hay đạp xe. Hoặc có thể tập các môn thể thao khác như erobic, tập thể hình.

Nghiên cứu cho thấy thể dục giúp bạn dễ đi vào giấc ngủ và có giấc ngủ sâu hơn. Bạn nên tập trước 5 tiếng trước khi đi ngủ. Vì khi bạn tập thể dục, cơ thể vận động làm thân nhiệt bạn tăng lên. Sau 5-6 tiếng, thân nhiệt giảm là lúc bạn đi có thể đi vào giấc ngủ dễ dàng và ngủ ngon hơn.

Lời khuyên. Nếu muốn đêm ngủ ngon bạn hãy thử làm những điều sau đây:

Uống ít hoặc không uống caffeine và tránh uống rượu

Bớt uống truớc khi đi ngủ

Đừng ăn thức ăn nặng bụng khó tiêu gần giờ đi ngủ

Tránh nicotine

Tập thể dục đều đặn

(Nam Thái Dương -Tổng hợp)

Giấc ngủ là vô cùng quan trọng với mỗi người. Việc thường xuyên bị mất ngủ sẽ khiến cơ thể trở nên mệt mỏi, ảnh hưởng tới sức khỏe và công việc. Dưới đây là một số bí quyết giúp bạn tránh những cơn mất ngủ.

1. Trước khi lên giường

• Vào buổi tối không nên uống nhiều nước, ăn nhiều chất lỏng.
• Không ăn quá no vào bữa tối, dùng ít chất béo và gia vị kích thích, nên ăn những đồ ăn dễ tiêu hóa. Cố gắng đại tiện, tiểu tiện, trước khi đi ngủ, không để bụng ậm ạch và không phải tỉnh dậy giữa chừng khi đang ngủ.
•  Vận động nhẹ nhàng, tốt nhất là đi bộ thong thả với đầu óc thư giãn 20-30 phút trước khi đi ngủ.
•  Nếu có điều kiện có thể ngâm mình hoặc ngâm chân trong nước ấm trước khi ngủ.
• Tự tạo một phản xạ có điều kiện trước khi lên giường như uống một ly sữa nóng, đọc vài trang báo, nghe một bản nhạc êm dịu… Sau đó lên giường nằm, nhắm mắt.

2. Trên giường
Đầu tiên chúng ta nên lên giường đúng giờ và ngủ sớm, khoảng 1,5-2 giờ sau bữa ăn tối. Khi này, các axit amin từ thức ăn đã được đưa lên não, chuyển thành serotonin có tác dụng gây buồn ngủ. Nên chọn buồng hướng về phía Nam, nơi yên tĩnh, mở cửa cho thoáng mát, không rong đèn.
Khi đã nằm trên giường không nên suy nghĩ miên man về công việc hay những việc gây căng thẳng, không vui. Nếu vẫn suy nghĩ lung tung, hãy ra khỏi giường, đi bách bộ thong thả hoặc đọc sách báo tới khi tinh thần mệt mỏi thì mới lên giường ngủ tiếp. Có thể nghe tiếng đồng hồ quả lắc và đếm tới khi ngủ hoặc đếm ngược từ 100 tới 0. Cũng có thể đọc nhẩm một bài thơ hoặc hát khẽ bài hát êm dịu. Nếu thấy khó ngủ, bạn hãy thử luyện tập các bài sau:
– Thư giãn cơ thể: Nằm ngửa trên giường, cong người lên, rồi thả lỏng dần từ ngón chân trở lên tới mắt, trán. Làm từ từ. Giữ người cong khoảng 5-10 giây rồi thả lỏng độ 15-20 giây.
– Tập trung tư tưởng: Hình dung có một ngọn lửa như ngọn nến chẳng hạn. Tập trung tư tưởng nghĩ đến ngọn nến đó, không được nghĩ gì khác. Luôn nghĩ là ngọn lửa cháy sáng, ngày càng sáng, sáng mãi. Nghĩ đến ngọn lửa như vậy thần kinh sẽ dịu xuống, và giấc ngủ sẽ tới lúc nào không biết.
– Thở sâu: Hít thở 5 lần, mỗi lần thở tự nhủ: “Ta đang thư giãn, ta đang yên tĩnh, ta đang sắp ngủ, ta đang ngủ”.
Nếu thức giấc vào lúc nửa đêm, bạn có thể trở dậy đọc vài trang sách báo, tới khi đầu óc mệt mỏi thì vào ngủ tiếp, sẽ ngủ được. Nếu thực hiện hết cách mà không thành công, tốt nhất là dậy làm một việc gì đó cho tới khi cảm thấy buồn ngủ. Không nên cố ép mình phải ngủ vì như vậy não sẽ bị ức chế, càng không ngủ được.
Trường hợp bạn vẫn bị mất ngủ sau khi đã thực hiện nhiều cách, cũng nên nhờ sự can thiệp của thuốc. Tốt nhất nên sử dụng thuốc đông y điều trị mất ngủ. Có nhiều vị thuốc đông y có tác dụng chữa mất ngủ cực kì hiệu quả mà không có tác dụng phụ như: lạc tiên, tâm sen, lá vông,…