Cần Làm Gì Khi Có Dấu Hiệu Ngáy Và Ngưng Thở Khi Ngủ

BS. CK 1 Nguyễn Xuân Bích Huyên – Nguyên Trưởng khoa Hô hấp BV. Chợ Rẫy –Trưởng phòng khám Rối loạn Giấc ngủ CHAC

Bạn hoặc người thân có hay buồn ngủ cả ngày dù đã ngủ đủ giờ? Và, thường xuyên thức dậy với cảm giác đau đầu, mệt mỏi, thiếu tỉnh táo? Có thể bạn đang mắc phải Hội chứng Ngưng thở khi ngủ với nhiều hậu quả nặng nề nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.

Phóng viên: Thưa Bác sĩ, nếu không điều trị kịp thời, hội chứng Ngưng thở khi ngủ có thể gây ra hậu quả gì ạ?

Chuyên gia: Những nguy cơ rất nghiêm trọng bao gồm:

  • Tăng huyết áp về đêm, dễ dẫn đến bệnh tim mạch.
  • Đột quỵ, nhồi máu cơ tim, do thiếu oxy và rối loạn nhịp tim
  • Rối loạn chuyển hóa như đái tháo đường, béo phì, rối loạn mỡ máu
  • Suy giảm trí nhớ, trầm cảm, lo âu, do não không được nghỉ ngơi đúng cách
  • Giảm chất lượng sống, tăng nguy cơ tai nạn lao động, tai nạn giao thông do buồn ngủ ban ngày.

Phóng viên: Thưa Bác sĩ, những ai là người có nguy cơ cao bị ngưng thở khi ngủ?

Chuyên gia: Những người có nguy cơ cao mắc Hội chứng ngưng thở tắc nghẽn khi ngủ (OSA) thường thuộc một số nhóm sau:

  • Người thừa cân hoặc béo phì – đặc biệt khi vòng cổ lớn (nam > 43cm, nữ > 38cm)
  • Người có cấu trúc vùng họng hẹp, lưỡi to, amidan phì đại hoặc vòm họng mềm
  • Nam giới trung niên và cao tuổi, tuy nhiên phụ nữ sau mãn kinh cũng tăng nguy cơ
  • Người ngáy to, ngắt quãng, thở hổn hển khi ngủ
  • Người có tình trạng buồn ngủ ban ngày quá mức, dễ ngủ gật khi ngồi, lái xe hoặc làm việc
  • Người bị tăng huyết áp không rõ nguyên nhân, tiểu đường, rối loạn mỡ máu…

Phóng viên: Vậy làm sao để chẩn đoán chính xác được tình trạng ngưng thở khi ngủ, thưa Bác sĩ?

Chuyên gia: Chẩn đoán ngưng thở khi ngủ không thể chỉ dựa vào hỏi bệnh hay đoán qua tiếng ngáy. Bác sĩ thường cần khai thác kỹ các triệu chứng, tiền sử, kết hợp với thăm khám tai mũi họng, cân nặng, cấu trúc vùng cổ họng…

Xét nghiệm chẩn đoán chính xác nhất là đo ĐA KÝ GIẤC NGỦ (polysomnography). Đây là “tiêu chuẩn vàng” giúp ghi lại toàn bộ hoạt động hô hấp, tim, não, mắt, cơ, oxy máu… suốt đêm để phát hiện các đợt ngưng thở và đánh giá mức độ nặng.

Ngoài ra, hiện nay còn có các thiết bị đo giấc ngủ đơn giản hơn (Home Sleep Test – HST) có thể dùng tại nhà, nhưng chỉ áp dụng trong các trường hợp nghi ngờ nhẹ hoặc trung bình.