Dây ruột gà còn có tên là uy linh tiên, dây mộc thông, là loại dây leo, mọc thành bụi, dài hàng mét. Thân nhẵn, có cạnh và khía dọc. Lá kép mọc đối, có 5 lá chét hình bầu dục, gốc tròn hoặc hơi hình tim, đầu nhọn, hai mặt nhẵn hoặc có lông thưa; cuống lá dài xoắn vặn. Cụm hoa mọc ở kẽ lá thành xim; hoa màu trắng, đài có 5 răng có lông ở mép, nhị nhiều. Quả bế, hình trứng dẹt, tận cùng bằng một vòi nhụy dài gấp 6 – 10 lần bầu, có lông màu vàng nhạt. Mùa hoa vào tháng 6 – 8; mùa quả vào tháng 9 – 11. Cây mọc hoang ở các tỉnh miền núi, thường gặp ở ven rừng, bờ nương rẫy.

Bộ phận dùng làm thuốc của dây ruột gà là rễ, thu hái quanh năm, tốt nhất vào mùa thu, cắt bỏ gốc thân và rễ con, rửa sạch, phơi khô. Dược liệu có hình trụ tròn, dài 10-20cm hơi cong queo, mặt ngoài màu nâu đen, có những vân nhỏ, chất chắc giòn, thịt trắng, vị hơi đắng, mùi thơm nhẹ.

Theo y học cổ truyền, dây ruột gà có vị cay, mặn, tính ấm, có tác dụng khu phong, hành khí, trừ thấp, chỉ thống, chữa các chứng đau nhức, co duỗi khó khăn, tê bại, viêm khớp dạng thấp, thường được dùng phối hợp với các vị thuốc khác.

Dây ruột gà.

Một số bài thuốc thường dùng:

Chữa đau nhức xương khớp:

Bài 1:

Rễ ruột gà 12g, quế chi 8g, phụ tử chế 8g, độc hoạt 8g. Tất cả thái nhỏ, phơi khô, cho vào ấm đổ 500ml nước, sắc nhỏ lửa còn 100ml, uống làm 2 lần trong ngày. 15 ngày một liệu trình

Bài 2

: Rễ ruột gà 12g, phòng kỷ 10g, thổ phục linh 10g, tán nhỏ, hãm uống thay trà trong ngày.

Bài 3:

Rễ ruột gà, cốt toái bổ, thạch cao, kê huyết đằng, sinh địa, đan sâm, rau má, hy thiên, khương hoạt, thổ phục linh, thiên hoa phấn, mỗi vị 12g; bạch chỉ 8g; cam thảo 4g, sắc 500ml nước, sắc nhỏ lửa còn 250ml, uống làm 2 lần trong ngày, 3 tuần một liệu trình. Bài thuốc này thích hợp với người thể nhiệt với biểu hiện là các khớp sưng đau, lưỡi vàng, táo bón áp dụng sẽ hiệu quả.

Chữa nấc cụt

: Rễ ruột gà và mật ong mỗi thứ 30g, hãm uống thay trà lúc còn nóng.

Hỗ trợ điều trị đau vai gáy:

Rễ ruột gà, hoàng kỳ, đương quy, bạch thược, sinh khương mỗi vị 12g; cát cánh, độc hoạt, mộc qua mỗi vị 16g; đại táo 10g; quế chi 8g; cam thảo 6g. Sắc 800ml nước, sắc nhỏ lửa còn 200ml, uống làm 3 lần trong ngày. 1 tuần một liệu trình.

Chữa mỏi nhức lưng khi lao động nặng:

Rễ ruột gà, độc hoạt, đan sâm, tang ký sinh, ngưu tất mỗi vị 12g; phòng phong, quế chi, tế tân, chỉ xác, trần bì, mỗi vị 8g. Sắc 500ml nước, sắc nhỏ lửa còn 200ml, uống làm 3 lần trong ngày. 2 tuần một liệu trình.

Những người suy nhược khí huyết hư không dùng bài thuốc trên. Đối với những người mắc bệnh mạn tính muốn dùng những bài thuốc trên phải đến cơ sở chuyên môn để bắt mạch, kê đơn.

Tham khảo thêm khám hô hấp tại chuyên trang CHAC.VN: sức khỏe, mẹo vặt, sức khỏe đời sống hằng ngày.

Là một đại dịch toàn cầu, HIV là một thách thức đa phương diện mà các nhà khoa học cần phải tranh đấu với chiến lược và giải pháp toàn diện. Các nhà nghiên cứu từ Trung tâm Y khoa Trợ tế Beth Israel (BIDMC) công bố những thử nghiệm mới nhất của họ về một loại vaccin HIV toàn cầu tỏ ra hứa hẹn trên khỉ.

Một vaccin HIV toàn cầu khiến cho gần như mọi chủ thể chính bị nhiễm, nhưng giảm nguy cơ nhiễm khi họ phơi nhiễm với virus.

“Một vaccin HIV toàn cầu sẽ mang lại các lợi thế thực tiễn và y sinh học hơn các ứng cử viên vaccin HIV khác chỉ hạn chế ở một vài vùng trên thế giới”, tác giả đi đầu công trình TS. Dan Barouch, giám đốc Trung tâm Nghiên cứu khoa virus và vaccin tại BIDMC (Israel) tuyên bố. “Nghiên cứu này thể hiện đánh giá đầu tiên về hiệu quả bảo vệ của chiến lược ứng cử viên kháng nguyên HIV toàn cầu ở chủ thể động vật không phải người”.

Xuất bản trên tập san Cell, nghiên cứu này tập trung vào tìm hiểu xem làm thế nào mà 3 loại protein HIV chính: Env, Gag, và Pol, chống lại virus ở loài khỉ nâu rhesus. Sự kết hợp cua 3 loại protein này đã mang lại cho các nhà khoa học cơ hội để phát triển các chủng vaccin HIV hiệu quả trên nhiều chủng virus.

Sau khi được tiêm phòng, khỉ liên tục phơi nhiễm với các chủng SHIV, kết hợp giữa HIV và phiên bản SIV (suy giảm hệ miễn dịch trên khỉ) của virus. Các nhà khoa học thường sử dụng vật lai như một cách để phân tích sự khác nhau giữa SIV và HIV. Mặc dầu đa phần các loài động vật phơi nhiễm với virus thường dẫn đến nhiễm bệnh, các nhà nghiên cứu thấy rằng khả năng nhiễm giảm đến 90% mỗi lần khỉ phơi nhiễm với virus.

“Những kết quả này chỉ ra rằng các kháng nguyên vaccin được tối ưu hoá có thể mang lại sự bảo vệ trong một mô hình động vật chính xác.”, Barouch nói.

Ông và đội ngũ của ông nhận thấy  các hệ miễn dịch ở khỉ được tiêm phòng vaccin mở một đợt phản ứng kháng thể nhanh, tấn công virus thông qua các kênh phòng vệ khác nhau. Điều này gợi lý cho các nhà nghiên cứu rằng các phản ứng phối hợp đa dạng là cần thiết để chống lại các chủng virus gai góc hơn mà khó để trung hoà hơn. Những con khỉ cũng đã tăng lên các phản ứng miễn dịch tế bào tới nhiều vùng có virus.

Có lẽ kết quả đáng mừng nhất của nghiên cứu là mục tiêu tấn công các chủng virus HIV hiểm độc nhất, mà nó phải gấp 100 lần trong phòng thí nghiệm so với chủng virus thông thường con người lây nhiễm qua đường tình dục. Đội ngũ cho rằng nghiên cứu của họ là những thử nghiệm đầu tiên để thử nghiệm những phiên bản từ khó nhằn đến trung hoà, cũng như nghiên cứu trước đó tập trung vào các chủng ít phức tạp hơn.

Theo số liệu hiện hành của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), 35,3 triệu người đang sống chung với HIV trên toàn thế giới. May thay, tỷ lệ này đang giảm dần. Từ 2001-2012, tỷ lệ mắc mới HIV giảm 33%.

“Dữ liệu này gợi ý một con đường phía trước trong việc phát triển một vaccin HIV toàn cầu và mang lại cho chúng ta hy vọng một vaccin như vậy là có thể. Chúng tôi đang lên kế hoạch đẩy mạnh ứng cử viên vaccin này cho các thử nghiệm lâm sàng vào năm tới.”, Barouch cho biết.

Nguyễn Vân (theo Medical Daily)

Trong hệ thống huyệt vị châm cứu cổ truyền, Phong trì là một trong những huyệt rất thông dụng. Vậy thì, huyệt Phong trì nằm cụ thể ở đâu? Cách xác định và phương pháp day bấm như thế nào?

Huyệt này được thấy sớm nhất trong sách “Linh khu – Nhiệt bệnh”, có công dụng thanh nhiệt sơ phong, thông nhĩ minh mục, kiện não an thần, được dùng để chữa các chứng bệnh như đau nửa đầu, đau mắt đỏ, hoa mắt, chóng mặt, ù tai, sốt không ra mồ hôi, trúng phong (rối loạn tuần hoàn não), đau cổ vai, giảm thị lực do teo thần kinh thị giác, động kinh, viêm mũi. Có thể tự xác định theo cách đơn giản như sau: Đầu tiên, xòe hai bàn tay, đặt hõm giữa lòng bàn tay vào đỉnh hai tai, các ngón tay ôm chặt lấy đầu, hướng ngón cái về phía sau gáy. Sau đó miết hai ngón tay cái từ trên xuống dưới, vượt qua một ụ xương rồi rơi xuống một chỗ hõm ở hai bên khối cơ nổi sau gáy, đó chính là vị trí của huyệt Phong trì.

Vị trí huyệt phong trì.

Muốn đạt được hiệu quả cải thiện lưu lượng tuần hoàn não tốt nhất cần thực hiện quy trình day bấm huyệt Phong trì theo các bước như sau:

– Chọn tư thế thích hợp, tốt nhất là ngồi trên ghế có tựa. Tinh thần hết sức thư thái, tập trung sự chú ý vào việc day bấm huyệt.

– Xác định vị trí huyệt theo cách thức nêu trên.

– Dùng hai ngón tay cái day ấn huyệt theo chiều kim đồng hồ trong 2 – 3 phút trong khi các ngón tay khác ôm chặt lấy đầu để làm điểm tựa. Chú ý thao tác phải nhịp nhàng nhưng đảm bảo lực tác động tương đối mạnh sao cho tại chỗ có cảm giác căng tức, có khi lan ra vùng cổ hoặc ngược lên nửa sau đầu.

– Mỗi ngày day bấm 2 lần, có thể tác động đơn độc hoặc phối hợp với các bài xoa bóp vùng đầu cổ khác.

Mỗi ngày day bấm huyệt 2 lần kết hợp với các bài xoa bóp vùng đầu cổ khác chữa thiểu năng tuần hoàn não.

Nhìn chung, những người bị thiểu năng tuần hoàn não mạn tính đều có thể áp dụng phương pháp day ấn huyệt Phong trì như trên. Tình trạng bệnh lý này thường được biểu hiện bằng các triệu chứng như đau hoặc nặng đầu, chóng mặt hoa mắt, mất ngủ, ù tai, hay quên, giảm sút sức chú ý và năng lực ghi nhớ, tính tình dễ thay đổi, dễ lâm vào trạng thái căng thẳng, khả năng làm việc trí óc sút kém, thậm chí có thể xuất hiện run tay chân. Trong y học cổ truyền, tình trạng này thuộc phạm vi các chứng như “Đầu thống”, “Huyễn vựng”, “Thất miên”, “Tâm quý”, “Kinh chứng”…Riêng đối với những người có kèm theo tăng huyết áp thì nhất thiết phải có sự chỉ dẫn chi tiết của bác sĩ chuyên khoa Đông y.

Hạt muồng còn có tên là thảo quyết minh, quyết minh tử. Hạt muồng là hạt quả chín phơi khô của cây quyết minh. Theo Đông y, hạt muồng vị ngọt, đắng, mặn, tính hơi hàn; vào can, đởm. Có tác dụng thanh can minh mục, trừ phong tán nhiệt (mát gan, ích thận, sáng mắt, an thần). Dùng cho các trường hợp viêm kết mạc, đau mắt tấy đỏ, chảy nước mắt. Liều dùng hằng ngày 8 – 20g.

Mát gan, giáng hỏa:

Bài 1: quyết minh tử 16g, thạch quyết minh 12g, cúc hoa 12g, mạn kinh tử 12g, hoàng cầm 12g, thạch cao 20g, thược dược 12g, xuyên khung 6g, mộc tặc 12g, khương hoạt 8g, cam thảo 4g. Sắc uống. Trị nhức đầu do phong nhiệt, mắt đỏ sưng đau.

Bài 2: quyết minh tử 12g, dã cúc hoa 12g, mạn kinh tử 8g, xuyên khung 8g, toàn yết 8g. Sắc uống. Trị thiên đầu thống do phong nhiệt.

Bài 1: quyết minh tử 12g, câu kỷ tử 12g, sinh càn 62g, gan lợn 250g. Nấu nước uống. Trị quáng gà.

Bài 2: quyết minh tử 12g, sa uyển tật lê 12g, câu kỷ tử 12g, nữ trinh tử 12g, hòe thực 12g, cốc tinh thảo 12g, sinh địa 16g. Sắc uống. Trị mắt mờ cộm, dần dần không nhìn được.

Hạt muồng (quyết minh tử) thanh can minh mục, trị đau mắt, an thần, hạ huyết áp.

An thần, hạ huyết áp: thảo quyết minh (sao) 20g, mạch môn 15g, liên tâm (sao) 6g. Sắc uống. Chữa khó ngủ, ngủ hay mê, tăng huyết áp.

Trị táo bón lâu ngày ở người cao tuổi: quyết minh tử 30g, sao, tán vụn, thêm 300 – 400ml nước; nấu hoặc hãm 15 phút, thêm mật ong, khuấy đều, chia 2 lần uống trong ngày.

Dùng cho người tăng huyết áp, xơ vữa mạch não gây đau đầu, đau hai hố mắt, ù tai hoa mắt chóng mặt: quyết minh tử 20g, cúc hoa 15g, gạo tẻ 100g. Dược liệu sắc lấy nước, bỏ bã. Gạo tẻ 100g nấu cháo, cháo được thì cho nước sắc thuốc và thêm 15g đường trắng, đun sôi đều. Ngày làm 1 lần, chia 2 lần ăn.

Hoặc: quyết minh tử 15g, hải đới 20g. Sắc 30 phút, gạn lấy nước bỏ bã. Ngày 1 thang, chia 2 lần uống.

Viêm thị thần kinh giảm thị lực: gà con (500 – 1.000g), quyết minh tử 30g, long nhãn 20g. Gà làm sạch chặt miếng; quyết minh tử bọc trong vải xô; hầm nhỏ lửa khoảng 45 phút – 1 giờ, bỏ bã quyết minh tử, thêm gia vị thích hợp, cho ăn phụ trong ngày, cứ 2 ngày làm một lần, liên tục trong 6 – 10 ngày.

Viêm loét giác mạc do thiểu dưỡng (thiếu vitamin A): quyết minh tử 10g, kê nội kim 12g, đại mạch 100g. Kê nội kim tán bột; quyết minh tử sắc lấy nước bỏ bã. Lấy nước sắc nấu với đại mạch nhân. Khi ăn khuấy bột kê nội kim vào (ăn nóng). Mỗi ngày làm 1 lần, chia 2 lần ăn. Đợt dùng 5 – 10 ngày.

Theo y học cổ truyền, thịt bò vị ngọt tính bình có tác dụng bổ tỳ ích vị, bổ khí, dưỡng huyết, cường gân tráng cốt. Dùng cho các chứng tỳ vị hư nhược như gầy yếu sút cân, ăn uống không tiêu, đầy bụng, chán ăn, phù nề, đau lưng mỏi gối, bệnh đái tháo đường…

Một số bài thuốc thường dùng

Bài 1: Hỗ trợ trị đái tháo đường với tác dụng bổ thận, giảm đi tiểu nhiều lần: Thịt bò 250g, phúc bồn tử 10g, gia vị, hồi, muối vừa đủ. Thịt bò rửa sạch thái miếng. Phúc bồn tử rửa sạch, nhẹ nhàng tránh để nát, cho vào 1 thìa cà phê rượu cái. Cho chảo lên bếp, cho 1 thìa dầu, đun nóng rồi cho thịt bò vào xào trong 5 phút. Đổ thịt sang nồi đất, cho phúc bồn tử vào với một ít hạt mùi, thêm nước cho ngập thịt bò, đun lửa to cho sôi rồi nhỏ lửa hầm cho thịt chín nhừ là được. Ăn trong bữa cơm, ngày 1 lần. Cách ngày ăn 1 lần. 3 tuần 1 liệu trình.

Bài 2: Chữa ăn không tiêu, bụng ậm ạch do nhiễm lạnh: Thịt bò 200g, gừng tươi 30 – 40g. Thịt bò thái lát ngang, gừng tươi gọt vỏ đập giập. Thịt bò ướp vừa với gừng cho ngấm đều, đặt lên bếp, đun nhỏ lửa cho đến khi chín nhừ.

Bài 3: Chữa bụng sôi, ăn kém, chân tay lạnh do trị tỳ vị hư hàn, thấp trệ: Thịt bò 250g, tất bát 15g, hồ tiêu 15g, trần bì 6g, thảo quả 6g, sa nhân 6g, gừng tươi, muối, rượu vừa đủ. Thịt bò làm sạch, nhúng qua nước sôi, thái miếng. Gừng, hành ép lấy nước trộn với các vị trên tán thành bột thuốc, cho ít nước trộn đều, ướp thịt bò, cho vào lọ đậy nắp kín để 2 ngày thì lấy ra, rửa sạch bằng nước sôi, để ráo nước, cho vào lò sấy thành thịt bò khô. Ăn dần trong bữa ăn hoặc ăn riêng tùy ý.

Bài 4: Cơ thể suy nhược, đau lưng mỏi gối: Thịt bò 100g, gạo tẻ 100g. Thịt bò thái lát mỏng nấu với gạo tẻ thành cháo. Khi cháo chín, cho gừng tươi đập nhỏ, hành sống thái lát, mắm, muối, hạt tiêu… đảo đều, ăn nóng. Cách ngày ăn 1 lần 4 tuần 1 liệu trình.

Bài 5: Trị ăn uống kém, chân tay rã rời, lãnh đạm trong sinh hoạt tình dục hoặc xuất tinh sớm: Thịt bò 250g, hoài sơn 10g, gia vị vừa đủ. Thịt bò rửa sạch, thái miếng cho vào nồi, đổ nước vừa đủ nấu chín, cho tiếp hoài sơn vào nấu chín rồi cho gia vị vào là được. Ăn trong ngày, cách ngày ăn 1 lần, dùng liền 3 tuần.

Bà Martha Mason ở Lattimore, một trị trấn nhỏ ở bang North Carolina (Mỹ). Cuộc đời bi kịch của bà bắt đầu năm 11 tuổi, khi người anh trai Gaston qua đời vì bệnh bại liệt. Không lâu sau, bà Mason cũng nhận ra mình rồi cũng phải nằm bất động trong chiếc máy thở áp lực, một thiết bị y tế giúp những người phổi bị tê liệt bằng cách giảm và tăng áp suất không khí bên trong một lồng sắt lớn.

Với sự giúp đỡ của mẹ và các bạn trong trường, bà Mason tốt nghiệp cấp 3 với thành tích cao của lớp. Sự nghiệp học hành vẫn tiếp diễn khi bà Mason tốt nghiệp hai trường cao đẳng, rồi đại học, nhận được bằng cử nhân tiếng Anh…

Dù bị hạn chế cử động bởi lá phổi sắt, bà Mason vẫn sống một cuộc sống trọn vẹn bên cạnh những người thân yêu.

Kim Thu ( Theo Oddity Central)

Mề đay do gió lạnh, chuyển mùa

Người bệnh tự nhiên thấy ngứa từng đám rất khó chịu, gãi nhiều, càng gãi ngứa càng lan rộng, da vùng tổn thương dày lên từng mảng, phù nề, nóng bừng, toàn thân bứt rứt, rất khó chịu. Phép trị là trừ phong chống ngứa, giải độc… Dùng một trong các bài:

Bài 1: phòng phong 10g, kinh giới 16g, nam hoàng bá 16g, lá đơn mặt trời 16g, rau má 20g, kê huyết đằng 12g. Sắc uống ngày 1 thang chia 3 lần (uống ấm).

Bài 2: thổ phục linh 20g, đậu đen (sao thơm) 24g, quả dành dành 16g, lá đơn đại hoàng 16g, kinh giới 16g, ngải diệp 10g, sài hồ 12g, bạch chỉ bắc 10g, quế chi 4g, cam thảo đất 16g, hoa hòe (sao) 12g. Sắc uống ngày 1 thang chia 3 lần (uống ấm).

Mề đay do thức ăn

Người bệnh ăn phải những thức ăn lạ, không phù hợp gây nổi mề đay, ngứa nhiều, gãi nhiều, toàn thân bứt rứt, khó chịu. Phép trị là giải độc chống dị ứng, trừ tà… Dùng một trong các bài:

Bài 1: tía tô 16g, ngân hoa 10g, liên kiều 12g, cát căn 16g, thổ phục linh 19g, bạch chỉ nam 16g, củ đợi 12g, cam thảo đất 16g, biển đậu 16g, hoài sơn 12g, sài hồ 16g, lá đinh lăng 16g, lá bồ công anh 16g. Sắc uống ngày 1 thang chia 3 lần.

Bài 2: tía tô 19g, củ riềng 10g, kim ngân hoa 10g, liên kiều 12g, lá mã đề 16g, phượng vĩ 16g, đơn mặt trời 16g, sài hồ 16g, rễ cúc tần 12g, lá bưởi bung 19g, sài đất 20g, lá đắng 12g, đậu đen sao thơm 24g. Sắc uống ngày 1 thang chia 3 lần.

Kinh giới và đơn mặt trời là hai vị thuốc trị mề đay khi chuyển mùa, trời gió lạnh

Mề đay tái phát nhiều lần kèm theo bội nhiễm

Mặt da bị tổn thương viêm nhiễm lở loét, chảy nước vàng hoặc mưng mủ. Phép trị là chống viêm, tiêu độc, trừ phong tà. Dùng một trong các bài:

Bài 1: kinh giới 16g, kim ngân hoa 12g, liên kiều 12g, thổ phục linh 19g, lá hòe 12g, chi tử 12g, rau má 20g, lá vông 16g, lá bưởi bung 16g, bạch chỉ nam 12g, cây ngũ sắc 16g, cam thảo 12g. Sắc uống ngày 1 thang chia 3 lần.

Bài 2: nam hoàng bá 16g, củ đợi 12g, nam bạch chỉ 16g, rễ cúc tần 12g, đậu đen sao thơm 24g, cam thảo đất 16g, lá đinh lăng 16g, lá vông 20g, kinh giới 16g, ngải diệp 10g, đơn đại hoàng 20g. Sắc uống ngày 1 thang chia 3 lần.

Bài 3: lá bưởi bung 16g, thổ phục linh 20g, chi tử 12g, nam hoàng bá 16g, đơn đại hoàng 20g, phòng phong 10g, kinh giới 16g, sài hồ 16g, sài đất 18g, lá vông 20g, kê huyết đằng 20g, đương quy 12g, hoàng kỳ 12g, hắc táo nhân 16g, lạc tiên 20g, cam thảo bắc 12g. Sắc uống ngày 1 thang chia 3 lần.

Vi khuẩn sử dụng mạng xã hội để sinh tồn

Trong khi trôi nổi quanh một sinh vật, các tế bào của vi khuẩn M.xanthus đã kết nối với nhau bằng cách sử dụng các màng nhầy theo chuỗi nhằm tạo ra một mạng xã hội vật chất. Bên cạnh việc sử dụng mạng này để tránh sự lùng bắt và đồng thời tiêu diệt các kẻ thù của vi khuẩn như khuẩn E. coli thì vi khuẩn còn lợi dụng mạng đặc biệt này dùng để “đặt bẫy” các con mồi như các phân tử protein (do mạng được cấu tạo từ những cơ quan hình cầu gọi là “Vesticle”). Ngạc nhiên hơn khi biết rằng nhiều vi khuẩn khác cũng giao tiếp với nhau theo cách này thì mạng lưới của vi khuẩn M.xanthus trở nên đặc biệt hơn bởi vì nó chỉ mở cửa cho các vi khuẩn M.xanthus khác (trong khi mạng lưới của các loại vi khuẩn khác thì mở cửa thông thương cho tất cả các vi khuẩn). Cũng giống như Facebook, mạng của vi khuẩn M. xanthus cũng được cài đặt chế độ bảo mật.

Côn trùng lòng đất sử dụng tín hiệu không dây để giao tiếp

Trong vương quốc động vật, chuyện cạnh tranh nguồn thức ăn diễn ra khá cam go và để đối phó với thực trạng này, một số loài côn trùng sống trong lòng đất đã phát triển ra một hệ thống thông tin liên lạc không dây, cho phép các loài côn trùng sống trên mặt đất biết rằng một số cây cối đã có chủ nhân. Sau khi chiếm hữu cây cối, các loài côn trùng lòng đất sẽ thay đổi thành phần hóa học của lá cây, khiến cho lá cây giải phóng ra môi trường những tín hiệu riêng, ngụ ý thông báo “đất này đã có chủ”. Hệ thống này cũng hỗ trợ cho ong bắp cày ký sinh, khi loài vật này đẻ trứng của chúng bên trong nơi ở của côn trùng mặt đất và ong bắp cày cũng sẽ biết cách săn lùng thức ăn tại những nơi không hiện diện tín hiệu của côn trùng lòng đất.

Kiến thợ có lối hành xử như các giao thức internet.

Bọ cánh cứng Melanophila có tích hợp các cảm biến hồng ngoại

Tháng 8/1925, một vụ hỏa hoạn lớn đã bùng phát và tàn phá một kho chứa dầu ở Coalinga, California (Mỹ). Trong đống tro tàn, các nhà điều tra đã tìm thấy hàng trăm con bọ cánh cứng Melanophila (còn gọi là “bọ than”), kỳ lạ là con vật này không phải là cư dân trong khu vực. Những cuộc nghiên cứu về hiện tượng này sau đó đã kết luận rằng, những con bọ cánh cứng đã đổ xô đến đây từ một chân đồi ở Sierra Nevada, nằm cách nơi hỏa hoạn hơn 130km và chúng cũng đến từ vài khu rừng đã từng bị hỏa hoạn một số năm trước đó. Sự cố này là một minh họa sống động về những cảm biến hồng ngoại tuyệt vời mà loài bọ cánh cứng đã may mắn được thiên nhiên ban tặng quyền sở hữu. Lớp vỏ của loài bọ cánh cứng được tô điểm bởi hàng trăm, hàng ngàn hình cầu chứa đầy nước, đường kính xấp xỉ 0,02mm. Khi bức xạ hồng ngoại có trong không khí, nước trong các quả cầu này sẽ giãn rộng và làm thay đổi áp suất trong con bọ, khi chúng lần mò gần các đám cháy. Song tại sao loài bọ này lại được trang bị thứ công nghệ này? Rất đơn giản, vì chúng đẻ các ấu trùng ngay bên trong các cây tươi bị cháy.

Kiến thợ có lối hành xử như các giao thức internet

Giao thông internet được quản lý bởi một giao thức gọi là TCP (Giao thức kiểm soát truyền dẫn); việc chính của nó là nhằm ngăn ngừa sự tắc nghẽn giao thông internet, hiểu nôm na là nó sẽ giám sát tốc độ của các tín hiệu đặc biệt gọi là “ack” (“lời cảm ơn”) nhận được. Những tín hiệu cực nhanh này có sẵn trên mạng và vì thế TCP sẽ làm gia tăng tốc độ của các dữ liệu được phát đi. Tuy nhiên, nếu “ack” phản hồi từ từ thì TCP sẽ giảm dần tốc độ của dữ liệu được gửi đi. Các nhà khoa học đã phát hiện ra rằng, khi tìm kiếm thức ăn, kiến thợ có cách hành xử cũng tương tự như giao thức TCP. Đàn kiến sẽ giám sát tốc độ của các kiến thợ: Nếu kiến thợ nhanh chóng mang thức ăn về, điều đó chỉ rằng ngoài kia có nhiều thức ăn, cho phép những con kiến thợ khác ra khỏi tổ để cùng phụ giúp. Tuy nhiên, nếu kiến thợ về trễ, đàn kiến sẽ hiểu rằng ngoài kia, thức ăn không có nhiều và sẽ không phát tín hiệu cho các kiến khác ra ổ để tha thức ăn.

Ong bắp cày được trang bị ra-đa và tạo ra điện mặt trời

Ong bắp cày sống ký sinh trên gỗ là một sinh vật rất đáng sợ. Những con vật này thường đẻ trứng trong thân cây, nhánh cây và những phần khác của cây cối. Vì thế để tìm ra ấu trùng, ong bắp cày đã phát triển một dạng biến thể của thiết bị ra-đa xâm nhập mặt đất (GPR). Bằng cách sử dụng đôi ăng-ten, chúng sẽ kiểm tra vỏ cây rất kỹ lưỡng, gửi một xung điện vào lớp gỗ bên trong. Khi xung điện chạm tới đâu sẽ gửi trả lại các tín hiệu vừa nhận được tại cơ quan thu nhận sóng siêu âm được cấu tạo ngay chân của ong, tại đây hình thành ra một tấm bản đồ ngầm trong lớp gỗ của cây. Thực vậy, ra-đa này rất nhạy cảm, chúng có thể đón nhận tín hiệu phản hồi đối với những vật không hề di chuyển. Sau khi định vị được ấu trùng trong gỗ, con ong sẽ khoan thai khoan sâu vào gỗ, thụ tinh cho ấu trùng. Vòng tuần hoàn của chu trình sống lại bắt đầu.

Vi khuẩn sử dụng mạng xã hội để sinh tồn

Trong khi trôi nổi quanh một sinh vật, các tế bào của vi khuẩn M.xanthus đã kết nối với nhau bằng cách sử dụng các màng nhầy theo chuỗi nhằm tạo ra một mạng xã hội vật chất. Bên cạnh việc sử dụng mạng này để tránh sự lùng bắt và đồng thời tiêu diệt các kẻ thù của vi khuẩn như khuẩn E. coli thì vi khuẩn còn lợi dụng mạng đặc biệt này dùng để “đặt bẫy” các con mồi như các phân tử protein (do mạng được cấu tạo từ những cơ quan hình cầu gọi là “Vesticle”). Ngạc nhiên hơn khi biết rằng nhiều vi khuẩn khác cũng giao tiếp với nhau theo cách này thì mạng lưới của vi khuẩn M.xanthus trở nên đặc biệt hơn bởi vì nó chỉ mở cửa cho các vi khuẩn M.xanthus khác (trong khi mạng lưới của các loại vi khuẩn khác thì mở cửa thông thương cho tất cả các vi khuẩn). Cũng giống như Facebook, mạng của vi khuẩn M. xanthus cũng được cài đặt chế độ bảo mật.

Côn trùng lòng đất sử dụng tín hiệu không dây để giao tiếp

Trong vương quốc động vật, chuyện cạnh tranh nguồn thức ăn diễn ra khá cam go và để đối phó với thực trạng này, một số loài côn trùng sống trong lòng đất đã phát triển ra một hệ thống thông tin liên lạc không dây, cho phép các loài côn trùng sống trên mặt đất biết rằng một số cây cối đã có chủ nhân. Sau khi chiếm hữu cây cối, các loài côn trùng lòng đất sẽ thay đổi thành phần hóa học của lá cây, khiến cho lá cây giải phóng ra môi trường những tín hiệu riêng, ngụ ý thông báo “đất này đã có chủ”. Hệ thống này cũng hỗ trợ cho ong bắp cày ký sinh, khi loài vật này đẻ trứng của chúng bên trong nơi ở của côn trùng mặt đất và ong bắp cày cũng sẽ biết cách săn lùng thức ăn tại những nơi không hiện diện tín hiệu của côn trùng lòng đất.

Kiến thợ có lối hành xử như các giao thức internet.

Bọ cánh cứng Melanophila có tích hợp các cảm biến hồng ngoại

Tháng 8/1925, một vụ hỏa hoạn lớn đã bùng phát và tàn phá một kho chứa dầu ở Coalinga, California (Mỹ). Trong đống tro tàn, các nhà điều tra đã tìm thấy hàng trăm con bọ cánh cứng Melanophila (còn gọi là “bọ than”), kỳ lạ là con vật này không phải là cư dân trong khu vực. Những cuộc nghiên cứu về hiện tượng này sau đó đã kết luận rằng, những con bọ cánh cứng đã đổ xô đến đây từ một chân đồi ở Sierra Nevada, nằm cách nơi hỏa hoạn hơn 130km và chúng cũng đến từ vài khu rừng đã từng bị hỏa hoạn một số năm trước đó. Sự cố này là một minh họa sống động về những cảm biến hồng ngoại tuyệt vời mà loài bọ cánh cứng đã may mắn được thiên nhiên ban tặng quyền sở hữu. Lớp vỏ của loài bọ cánh cứng được tô điểm bởi hàng trăm, hàng ngàn hình cầu chứa đầy nước, đường kính xấp xỉ 0,02mm. Khi bức xạ hồng ngoại có trong không khí, nước trong các quả cầu này sẽ giãn rộng và làm thay đổi áp suất trong con bọ, khi chúng lần mò gần các đám cháy. Song tại sao loài bọ này lại được trang bị thứ công nghệ này? Rất đơn giản, vì chúng đẻ các ấu trùng ngay bên trong các cây tươi bị cháy.

Kiến thợ có lối hành xử như các giao thức internet

Giao thông internet được quản lý bởi một giao thức gọi là TCP (Giao thức kiểm soát truyền dẫn); việc chính của nó là nhằm ngăn ngừa sự tắc nghẽn giao thông internet, hiểu nôm na là nó sẽ giám sát tốc độ của các tín hiệu đặc biệt gọi là “ack” (“lời cảm ơn”) nhận được. Những tín hiệu cực nhanh này có sẵn trên mạng và vì thế TCP sẽ làm gia tăng tốc độ của các dữ liệu được phát đi. Tuy nhiên, nếu “ack” phản hồi từ từ thì TCP sẽ giảm dần tốc độ của dữ liệu được gửi đi. Các nhà khoa học đã phát hiện ra rằng, khi tìm kiếm thức ăn, kiến thợ có cách hành xử cũng tương tự như giao thức TCP. Đàn kiến sẽ giám sát tốc độ của các kiến thợ: Nếu kiến thợ nhanh chóng mang thức ăn về, điều đó chỉ rằng ngoài kia có nhiều thức ăn, cho phép những con kiến thợ khác ra khỏi tổ để cùng phụ giúp. Tuy nhiên, nếu kiến thợ về trễ, đàn kiến sẽ hiểu rằng ngoài kia, thức ăn không có nhiều và sẽ không phát tín hiệu cho các kiến khác ra ổ để tha thức ăn.

Ong bắp cày được trang bị ra-đa và tạo ra điện mặt trời

Ong bắp cày sống ký sinh trên gỗ là một sinh vật rất đáng sợ. Những con vật này thường đẻ trứng trong thân cây, nhánh cây và những phần khác của cây cối. Vì thế để tìm ra ấu trùng, ong bắp cày đã phát triển một dạng biến thể của thiết bị ra-đa xâm nhập mặt đất (GPR). Bằng cách sử dụng đôi ăng-ten, chúng sẽ kiểm tra vỏ cây rất kỹ lưỡng, gửi một xung điện vào lớp gỗ bên trong. Khi xung điện chạm tới đâu sẽ gửi trả lại các tín hiệu vừa nhận được tại cơ quan thu nhận sóng siêu âm được cấu tạo ngay chân của ong, tại đây hình thành ra một tấm bản đồ ngầm trong lớp gỗ của cây. Thực vậy, ra-đa này rất nhạy cảm, chúng có thể đón nhận tín hiệu phản hồi đối với những vật không hề di chuyển. Sau khi định vị được ấu trùng trong gỗ, con ong sẽ khoan thai khoan sâu vào gỗ, thụ tinh cho ấu trùng. Vòng tuần hoàn của chu trình sống lại bắt đầu.

Nhân loại bỏng dựa vào nhiều tiêu chí: Dựa vào nguyên nhân: bỏng nhiệt, bỏng hoá chất, bỏng điện… Dựa vào diện tích bị bỏng. Dựa vào độ sâu: Bỏng độ I: không có tổn thương giải phẫu, chỉ nóng rát rồi tự hết, không để lại di chứng. Bỏng độ II: tổn thương biểu bì, biểu hiện bằng các phỏng nước, khi khỏi để lại sẹo mờ. Bỏng độ III: bỏng sâu, khi khỏi để lại sẹo dúm, co kéo, sẹo xấu. Tùy mức độ bỏng mà phương pháp phục hồi sẽ khác nhau.

Đối với bỏng độ I, II diện tích hẹp Bệnh nhân cần tích cực vận động chủ động để duy trì lực cơ và tầm vận động khớp.

Bệnh nhân nặng phải nằm tại giường: Trong 24-48 giờ đầu: Đặt đúng tư thế tránh co kéo, thường xuyên lăn trở người, vệ sinh thân thể, chăm sóc tốt các điểm tỳ đè phòng tránh loét; tập thở, tập ho, vỗ rung để duy trì chức năng hô hấp, tránh nhiễm khuẩn hô hấp.

Sau 48 giờ: Khuyến khích bệnh nhân ngồi dậy càng sơm càng tốt, vận động nhẹ nhàng.

Đối với bệnh nhân phải băng kín: Dùng nước xoáy, ấm giúp làm mềm da, bong tổ chức hoại tử, giúp vận động dễ dàng.

Có thể tập trong nước (pha muối 0,9%) giúp các khớp vận động dễ dàng hơn.

Đối với bỏng giai đoạn liền sẹo: Tránh sẹo cứng, sẹo co kéo bằng các phương pháp: siêu âm, điện di và tập vận động:

Siêu âm: do tác dụng của siêu âm gây ra những xung động vi thể trong tổ chức, có tác dụng ngăn ngừa sự kết dính tổ chức, thậm chí có thể phá vỡ các tổ chức đã kết dính ngăn ngừa sẹo dính. Nên sử dụng siêu âm ngắt quãng cho phép tăng cường độ sóng âm nhưng không gây tăng nhiệt quá mức, nếu vùng tổn thương rộng có thể áp dụng thiết bị siêu âm qua nước.

Phục hồi chức năng cho bệnh nhân bị bỏng sau phẫu thuật. Ảnh: C.A

Điện di: dùng ion iod điện di vào tổ chức sẹo có tác dụng làm mềm sẹo.

Xoa bóp và tập vận động vùng chi thể bị sẹo.

Đặt tư thế đúng tránh co kéo: Đối với các bỏng sâu, diện rộng khi liền sẹo sẽ có xu hướng co kéo làm mất tư thế chức năng của thân thể. Bởi vậy, chỉnh tư thế đúng là đặt chi thể ở vị trí ngược lại với xu hướng co kéo, cụ thể:

Cổ: giữ tư thế duỗi quá mức bằng kê gối dưới vai để tránh biến dạng gập cổ, sệ môi dưới và giới hạn tầm vận động hàm dưới.

Cột sống: ngăn ngừa vẹo cột sống đối với bỏng một bên, gù lưng đối với bỏng ngực hay bụng, ưỡn lưng đối với bỏng thắt lưng.

Nách: đặt khớp vai dạng 90 độ (có thể dùng máng đỡ) để tránh biến dạng khép vai.

Khuỷu và gối: đặt tư thế duỗi tránh biến dạng gấp.

Háng: đặt tư thế duỗi thẳng và dạng 60 độ.

Cổ chân, bàn chân: ngăn ngừa co rút gân gót bằng đặt bàn chân tư thế 90 độ.

Cổ tay, bàn tay: giữa bàn tay gấp tối đa, tránh co rút mặt mu, tách rời các ngón tay…

Ngực: tập thở hàng ngày tránh co rút cơ hô hấp.

Mặt: tập cơ mặt để tránh biến dạng mặt.

Đối với bệnh nhân sau ghép da do bỏng

Ghép da được chỉ định đối với các vết bỏng sâu, diện tích rộng, hết nhiễm khuẩn, đã mọc tổ chức hạt, nhằm ngăn ngừa tái nhiễm khuẩn vết bỏng. Ngăn ngừa mất nước do bốc hơi, thoát dịch qua vết bỏng. Bảo vệ các cơ quan, mô phía dưới tổn thương (mạch máu, thần kinh, cơ, gân, xương). Mục tiêu hàng đầu của phẫu thuật ghép da là phải làm cho da bám và sống được, bởi vậy cần bất động vùng ghép 5-7 ngày nếu là vùng ít chịu lực và 10-15 ngày đối với vùng chịu lực hoặc gần khớp.

Trong thời gian bất động: tập co cơ tĩnh vùng bất động và tập chủ động các phần không cần bất động.

Sau khi thay băng: nếu miếng ghép đã bám tốt và sống, có thể ngâm vùng ghép trong nước sạch có pha muối 0,9% đồng thời cho tập nhẹ nhàng.

Sau giai đoạn bất động: xoa bóp nhẹ nhàng bằng các ngón tay lên vùng da ghép, miết sâu xung quanh để làm mềm miếng da ghép và ngăn ngừa kết dính, nhưng cần thận trọng để không làm bong mảnh da đã ghép.

Trong trường hợp da ghép toàn phần (ghép tất cả bề mặt da), dùng siêu âm để ngăn ngừa hình thành sợi dưới lớp da: do tác dụng của siêu âm gây ra những xung động vi thể trong tổ chức, có tác dụng ngăn ngừa sự kết dính tổ chức, thậm chí có thể phá vỡ các tổ chức đã kết dính ngăn ngừa sẹo dính. Nên sử dụng siêu âm ngắt quãng cho phép tăng cường độ sóng âm để tăng hiệu quả điều trị nhưng không gây tăng nhiệt quá mức; nếu vùng tổn thương rộng có thể áp dụng thiết bị siêu âm qua nước.

Cho người bệnh vận động tích cực và đi lại sớm; nếu chi dưới bị bỏng hoặc là vùng lấy da để ghép, khi bệnh nhân đi đứng cần băng vùng đó lại bằng băng cao su để bảo vệ lớp da còn mỏng cho đến khi da dày tốt (khoảng 2-3 tháng).

Với lễ hội Halloween sắp diễn ra, cả người lớn lẫn trẻ con ở các nước phương Tây đang tìm kiếm các bộ trang phục và phụ kiện bắt mắt. Thêm vào một đôi mắt đỏ máu hay đôi mắt mèo cho lễ hội hoá trang này là điều người ta thường làm, nhưng nó có đáng cho đôi mắt của bạn hay không? Nhiều cơ quan của chính phủ Hoa Kỳ, trong đó có Cục quản lý thuốc và thực phẩm Hoa Kỳ (FDA) đang hy vọng thu hồi các cặp mắt kính áp tròng trang sức bất hợp pháp có khả năng gây ra tổn hại nghiêm trọng cho võng mạc.

“Mặc dầu sử dụng kính áp tròng trang sức không được cấp phép là mối quan ngại trong suốt cả năm, nhưng lễ hội hoá trang Halloween là thời điểm mà số người sử dụng sẽ tăng cao”, James Saviola, Trung tâm Thiết bị và Y tế phóng xạ của FDA cho biết.

Cục quản lý thuốc và thực phẩm Hoa Kỳ (FDA) đang cấm bán kính áp tròng màu Halloween vì nó có thể gây mù

Chiến dịch Operation Double Vision là nỗ lực chung giữa FDA, Văn phòng Điều tra Tội phạm (OCI), Cơ quan thi hành luật hải quan và nhập cư (ICE), Cơ quan điều tra an ninh nội địa (HIS), Cơ quan hải quan và bảo vệ đường biên giới (CBP) của Hoa Kỳ đang phối hợp. Mỗi cơ quan được giao nhiệm vụ nhằm thu hồi những kính áp tròng trang sức nhập khẩu bất hợp pháp mà không được FDA chứng thực về chất lượng.

Mặc dù những mắt kính thẩm mỹ này bị coi là bất hợp pháp kể từ năm 2005, khách hàng vẫn tiếp tục mua tại các cửa hàng bán đồ Halloween và phụ kiện làm đẹp với giá khoảng 20 USD. Những kính trang sức này không đáp ứng các tiêu chí sức khoẻ và an toàn và có thể dẫn đến làm mất một lớp bảo vệ của mắt. Sự tổn thương nhẹ có thể dẫn đến nhiễm khuẩn hay còn gọi là viêm giác mạc, có thể dẫn tới mù tạm thời hoặc mù vĩnh viễn.

“Quan ngại của chúng tôi là khách hàng mua và sử dụng các mắt kính áp tròng trang sức này mà không hề nhận được tư vấn của bác sỹ có thể dẫn tới nguy cơ làm tổn thương mắt, thậm chí cả mù loà.” John Roth, giám đốc Cơ quan Điều tra Tội phạm của FDA cho biết. “Tốt hơn hết là nên chăm sóc đôi mắt của bạn cùng bác sỹ chuyên khoa mắt và bảo vệ thị lực của chính bạn”.

Theo FDA, bất kể ai muốn đeo mắt áp tròng để làm đẹp cần phải kiểm tra mắt với một cơ sở khám mắt có đăng ký, phải được bác sỹ chuyên khoa kê đơn, mua của một cửa hàng chuyên khoa được cấp phép, và đảm bảo kính sạch và khi đeo kính, mắt vẫn có thể nhìn được ở mọi hướng. Nếu bạn thấy mắt bị sưng phồng, đau mắt, đỏ mắt, hay không thoải mái, cần phải đi khám ngay.

“Tôi hiểu rằng vào dịp lễ Halloween, người ta quá háo hức và bị lôi cuốn tới mức có thể sử dụng kính mà không cần đo mắt”, Thomas Steinemann, phát ngôn viên lâm sàng của Viện Mắt Hoa Kỳ cho biết, “nhưng người ta cũng không nên chỉ trong một đêm mà huỷ hoại thị lực của mình suốt đời”.

LiLy (theo Medical Daily)

Một nghiên cứu của Đại học Missouri, Mỹ cho thấy, resveratrol – một hợp chất được tìm thấy trong quả nho và rượu vang đỏ có thể khiến một số tế bào ung thư nhạy cảm hơn với xạ trị.

Nghiên cứu được thực hiện trên những tế bào của khối u ác tính cho thấy, chỉ cần xử lý với resveratrol đã diệt được đến 44% tế bào ung thư. Khi kết hợp resveratrol với xạ trị, 65% tế bào ung thư bị tiêu diệt. Như vậy, các tế bào khối u ác tính trở nên nhạy cảm với phóng xạ hơn khi trước đó chúng được xử lý với resveratrol.

Tác giả của nghiên cứu, TS. Michael Nicholl cho biết, kết quả nghiên cứu này có thể dẫn tới nhiều nghiên cứu mới về những lợi ích chống ung thư của loại hợp chất có sẵn trong tự nhiên này. Ông đánh giá đây là một hợp chất tiềm năng trong việc chữa trị một số loại ung thư, chỉ cần chúng ta phát triển một phương pháp thành công để vận chuyển resveratrol vào trong khối u. Tuy nhiên, ông Nicholl không khuyến khích bệnh nhân phụ thuộc quá vào các nguồn cung cấp resveratrol để chữa ung thư, bởi theo ông, cần thêm nhiều nghiên cứu nữa.

Phương Hà (Theo BBC, 10/2013)

Theo một nghiên cứu được trình bày tại cuộc họp thường niên năm 2013, mất trí nhớ dài hạn, khó khăn trong việc giao tiếp, suy giảm sự tập trung là những vấn đề mà hầu hết những bệnh nhân sau phẫu thuật tim khoảng 5 năm gặp phải nếu như họ có gen APOE4 trong cơ thể.

Trong nghiên cứu, các nhà khoa học xem xét dữ liệu từ 233 bệnh nhân lớn tuổi đã trải qua phẫu thuật tim. Tình trạng sức khỏe, trí nhớ và khả năng nhận thức của bệnh nhân sẽ được ghi lại và so sánh từ trước khi phẫu thuật đến sau khi phẫu thuật 5 năm. Kết quả cho thấy những bệnh nhân không có gen APOE4 thì sức khỏe, trí lực suy giảm 0,16 điểm trong khi đó ở những bệnh nhân có gen trên con số này là 0,8 điểm.

TS. Karsten Bartels, người đứng đầu cho biết kết quả của nghiên cứu đã cho thấy sự suy giảm nhận thức sau phẫu thuật tim từng được cho là do tác dụng phụ của phẫu thuật hay thuốc gây mê có liên quan đến gen APOE4 nhiều hơn. Đồng thời ông cũng cho biết kết quả này có thể giúp các bác sĩ tìm ra phương pháp trực diện để giảm các tổn thương não với bệnh nhân sau khi phẫu thuật tim.

Minh Huệ (Theo Sciencedaily, 10/2013)

Những tháng đầu, người phụ nữ mang thai có hiện tượng đau bụng dưới, mỏi thắt lưng, âm đạo có thể ra vài giọt máu… thì gọi là động thai.

Nguyên nhân của động thai có nhiều trước hết là do sức khỏe của người mẹ, ăn uống kham khổ không đủ dinh dưỡng cho thai, tạng thận mất thăng bằng, hư yếu, do sinh hoạt tình dục hoặc lao động quá vất vả khi mang thai, mang vác nặng, bị va đập, ngã gây tổn thương… Khi bị động thai, ngoài chế độ sinh hoạt, nghỉ ngơi theo chỉ dẫn của thầy thuốc, chị em nên ăn uống các món giúp hỗ trợ sức khỏe khi động thai.

Cháo hạt sen: hạt sen 50g, gạo nếp 100g, đường trắng 20g. Hạt sen bỏ vỏ, bỏ tâm, cùng gạo nếp xay thành bột, cho vào nồi thêm 200ml nước đun sôi kỹ, quấy đều tay, khi cháo chín thì cho đường, cháo sôi lại là được. Ăn ngày 2 lần, lúc đói. Cần ăn liền 7 – 10 ngày.

Cháo cá chép: cá chép 1 con (khoảng 500g), gạo nếp 100g, hành hoa, gừng, bột gia vị vừa đủ. Gừng giã nhỏ, cá chép làm sạch ướp gừng, mắm, muối khoảng 20 phút. Cho cá chép, gạo nếp vào nồi thêm 500ml nước, ninh cho gạo nếp thật nhừ. Trước khi ăn cho gia vị, hành (thái nhỏ) quấy đều. Ăn ngày 1 lần, cần ăn liền 10 ngày.

Cháo củ súng: củ súng 30g, gạo nếp 100g, đường trắng 20g. Củ súng bỏ vỏ, giã nhỏ, gạo nếp xay thành bột, cả hai cho vào nồi thêm 250ml nước đun trên lửa nhỏ. Khi cháo chín nhừ cho đường vào quấy đều, cháo sôi lại là được. Ăn ngày 2 lần lúc đói. Cần ăn liền 5 ngày.

Cháo hoàng kỳ: hoàng kỳ 30g, gạo tẻ 50g, thịt lợn nạc 100g, bột gia vị vừa đủ. Gạo tẻ xay thành bột, thịt lợn nạc rửa sạch băm nhỏ ướp bột gia vị xào chín. Cho hoàng kỳ vào nồi cùng 300ml nước đun sôi kỹ, chắt lấy 250ml nước hoàng kỳ đặc, bỏ bã. Cho bột gạo vào nước hoàng kỳ đun trên lửa nhỏ, khi cháo chín cho thịt lợn vào quấy đều, cháo sôi lại là được. Ăn ngày 1 lần lúc đói. Cần ăn liền 5 ngày.

Cháo bầu dục: bầu dục lợn 1 đôi, gạo tẻ 50g, đỗ trọng 12g, gia vị vừa đủ. Bầu dục lợn làm sạch, ướp bột gia vị. Gạo tẻ xay thành bột. Cho đỗ trọng vào nồi cùng 300ml nước đun sôi kỹ chắt lấy 250ml nước đỗ trọng, cho bầu dục vào đun nhỏ lửa. Khi bầu dục lợn chín cho bột gạo vào quấy đều, đun tiếp, cháo chín là được. Chia làm 2 lần ăn trong ngày lúc đói. Cần ăn liền 5 ngày.

Nước lá sen: lá sen 100g, đường đỏ 30g. Lá sen rửa sạch, thái nhỏ, cho vào nồi thêm 300ml nước đun sôi kỹ chắt lấy 200ml nước lá sen đặc, bỏ bã. Cho đường đỏ vào nước lá sen đun sôi lại là được. Chia 3 lần uống trong ngày. Cần uống liền 3 ngày.

Theo các nhà chuyên môn, có hai loại suy giảm trí nhớ với các biểu hiện sau:

Suy giảm trí nhớ do tuổi: Khó nhớ tên người mới gặp, quên một việc vừa dự định làm. Những kinh nghiệm và kiến thức ít bị ảnh hưởng. Bệnh nhân vẫn nhớ được những sự kiện đã xảy ra từ rất lâu.

Suy giảm trí nhớ do bệnh lý: Quên cách sử dụng những đồ vật đã từng dùng rất thường xuyên, gặp nhiều khó khăn khi tiếp nhận các thông tin mới; hay lặp lại một câu hoặc câu chuyện trong cùng buổi trò chuyện. Bệnh nhân gặp khó khăn trong việc giữ tiền và không thể giữ nếp sống sinh hoạt thường ngày.

Cần thường xuyên hoạt động trí não để hạn chế chứng suy giảm trí nhớ. (Ảnh minh họa)

Ở hình thức nhẹ, bệnh nhân có biểu hiện than phiền về tính đãng trí của mình, trí nhớ có giảm so với tuổi mặc dù nhận thức và hoạt động đời sống vẫn bình thường. Ở mức này, người bệnh không sa sút về trí tuệ.

Khoảng 50% số người suy giảm trí nhớ sẽ chuyển thành bệnh sa sút trí tuệ. Đây là tình trạng suy giảm mức trí tuệ đã đạt được từ trước. Bệnh nhân sẽ bị giảm trí nhớ, giảm khả năng xét đoán, định hướng không gian và thời gian, ngôn ngữ, tư duy nhận thức, hành động; ảnh hưởng nặng nề đến chức năng và chất lượng cuộc sống.

Để đối phó với tình trạng suy giảm trí nhớ, phải thường xuyên hoạt động trí não, sống trật tự, có phương pháp, việc nào ra việc ấy, luôn đọc sách, giao tiếp xã hội, luyện trí nhớ… Tập thể dục thường xuyên cũng là một cách tốt để duy trì khả năng tư duy vì nó thúc đẩy tuần hoàn, hô hấp, giúp tăng cường cung cấp ôxy và dinh dưỡng cho não.

Trong thực đơn hàng ngày, nên tránh uống rượu vì rượu làm tăng nguy cơ nhũn não. Để duy trì trí nhớ, người cao tuổi còn phải thực hiện một chế độ dinh dưỡng đa dạng, giàu chất sắt và các nguyên tố vi lượng cần thiết như phốt pho, kẽm, vitamin nhóm B, các loại dầu thực vật. Giới trẻ nên tăng khẩu phần đạm trong bữa ăn (khoảng 300g/ngày) lấy từ thịt, cá, trứng, sữa… để “chăm sóc” cho các nơron thần kinh. Các loại đậu, vừng, trứng chứa nhiều chất dinh dưỡng cần thiết cho trí não.

Bệnh nhân suy giảm trí nhớ do tuổi tác không phải dùng thuốc vì đây là một tiến trình tự nhiên của lão hóa. Cần áp dụng một số biện pháp giảm ảnh hưởng của suy giảm trí nhớ trong sinh hoạt, đồng thời rèn luyện hoạt động trí não: Liệt kê danh sách những việc cần làm, lập thời gian biểu cho công việc hằng ngày để có một cuộc sống ngăn nắp, nề nếp, xây dựng những nguyên tắc trong sinh hoạt.

Vì sao lại mắc bệnh von Willebrand?

Bệnh von Willebrand do di truyền, cả bố và mẹ mang gen bệnh truyền cho con trai và con gái. Nhiều bệnh nhân xuất thân trong gia đình có người bị bệnh chảy máu, nhưng mức độ chảy máu của các bệnh nhân là thành viên trong gia đình rất khác nhau. Tuy nhiên, có trường hợp bệnh nhân mắc bệnh nhưng không phát hiện tiền sử chảy máu trong gia đình, trường hợp này, người ta cho rằng bệnh von Willebrand xảy ra là do đột biến gen von Willebrand trước khi đứa trẻ được sinh ra.

Bệnh von Willebrand có nhiều thể, nhưng đều do protein yếu tố von Willebrand gây ra. Bình thường, khi mạch máu bị đứt và chảy máu, yếu tố von Willebrand giúp tiểu cầu kết dính với nhau và tạo thành cục máu đông để cầm máu. Khi thiếu hoặc có những yếu tố von Willebrand hoạt động không bình thường, máu chảy sẽ lâu cầm. Bệnh gặp ở cả nam và nữ. Nhiều bệnh nhân mắc bệnh von Willebrand nhưng không biết mình bị bệnh vì triệu chứng rất nhẹ. Đa số bệnh nhân von Willebrand chỉ bị bất thường chảy máu ít hoặc không ảnh hưởng đến cuộc sống trừ trường hợp bệnh nhân bị chấn thương nặng hoặc cần phẫu thuật. Ở bệnh nhân có triệu chứng thường có các biểu hiện sau đây: dễ bầm tím trên da, nhất là khi có va chạm với đồ vật; hay chảy máu mũi; dễ chảy máu chân răng; nếu bị đứt tay, chân thường bị chảy máu kéo dài; đối với phụ nữ, kinh nguyệt thường kéo dài, số lượng nhiều; bệnh nhân hay bị xuất huyết tiêu hóa; chảy máu kéo dài sau phẫu thuật, sau nhổ răng hoặc sau đẻ. Trên thực tế, nhiều bệnh nhân von Willebrand có biểu hiện kín đáo hoặc không có triệu chứng. Trường hợp bệnh nặng, có thể có nhiều triệu chứng bất thường chảy máu. Phụ nữ thường có triệu chứng bệnh von Willebrand nặng hơn nam giới. Một số phụ nữ bị von Willebrand thường đau bụng kinh và có kinh nguyệt không đều.

Quá trình đông máu bình thường (trái) và máu không đông trong bệnh von Willebrand (phải).

Nhóm máu cũng có vai trò trong bệnh von Willebrand: người có nhóm máu O thường có nồng độ yếu tố von Willebrand thấp hơn người có nhóm máu A, B hoặc AB. Vì vậy, người bệnh von Willebrand nhóm máu O có tình trạng chảy máu nặng hơn.

Các xét nghiệm để chẩn đoán von Willebrand bao gồm định lượng nồng độ và hoạt tính yếu tố von Willebrand, các protein đông máu khác, yếu tố VIII.

Có 3 thể bệnh von Willebrand, mức độ chảy máu rất thay đổi với mỗi thể, phụ thuộc vào hoạt tính của yếu tố von Willebrand, mỗi thể von Willebrand lại cần điều trị theo cách khác nhau.

Thể 1: bệnh nhân có nồng độ yếu tố von Willebrand thấp hơn bình thường, triệu chứng thường rất nhẹ.

Thể 2: bệnh nhân có các tổn thương cấu trúc yếu tố von Willebrand, protein yếu tố von Willebrand không hoạt động bình thường, vì hoạt tính của nó thấp hơn bình thường, mức độ chảy máu trung bình.

Thể 3: bệnh nhân có rất ít hoặc không có yếu tố von Willebrand, có thể chảy máu cơ khớp cả khi không liên quan đến chấn thương.

Điều trị bệnh thường dùng thuốc tổng hợp như desmopressin, chế phẩm yếu tố cô đặc có chứa yếu tố von Willebrand, những thuốc giúp kiểm soát chảy máu.

Chảy máu niêm mạc mũi, miệng, ruột hoặc tử cung có thể được kiểm soát bằng thuốc transamin, arninocaproid acid hoặc keo fibrin. Liệu pháp hormon như thuốc tránh thai uống giúp tăng nồng độ yếu tố von Willebrand, yếu tố VIII và kiểm soát chảy máu kinh nguyệt.

Biểu hiện của bệnh

Ở giai đoạn sớm, người bệnh có thể không có biểu hiện gì hoặc có những triệu chứng không đặc hiệu về tiêu hóa như: chậm tiêu, đầy bụng, ợ hơi, đau không rõ ràng vùng trên rốn, chán ăn… Khám bụng không thể phát hiện bất thường. Ở giai đoạn này, chỉ có nội soi dạ dày và sinh thiết qua nội soi là phương tiện hữu hiệu nhất để xác định bệnh.

Ở giai đoạn tiến triển, người bệnh cảm thấy đau âm ỉ vùng trên rốn, chán ăn, rất khó tiêu, sụt cân, mệt mỏi, chóng mặt, xanh xao, có khi tiêu phân đen. Khám bụng có thể sờ thấy khối u vùng trên rốn, có thể không. Nội soi dạ dày hoặc chụp X-quang dạ dày dễ dàng phát hiện khối u.

Ở giai đoạn muộn, bệnh nhân suy kiệt, thiếu máu nặng, phù. Đau vùng trên rốn trở nên dai dẳng, nôn ói, nôn ra máu. Khám có thể sờ rõ khối u trên rốn, bụng báng, u di căn lổn nhổn ở bụng. Bệnh ở giai đoạn này thì không còn phương cứu chữa.

Nội soi có thể giúp phát hiện sớm ung thư dạ dày. Ảnh: Hồng Ngọc

Có thể khỏi nếu phát hiện sớm

Hiện nay, phương pháp điều trị ung thư dạ dày là phẫu thuật cắt bỏ và kết hợp hóa trị sau mổ. Tùy giai đoạn bệnh, phẫu thuật có thể tiến hành qua nội soi đường miệng, nội soi ổ bụng hoặc phẫu thuật mở bụng. Ở giai đoạn sớm, ung thư chỉ khu trú ở lớp niêm mạc, có thể cắt bỏ một diện niêm mạc chứa thương tổn qua nội soi đường miệng mà không phải cắt một phần dạ dày.

Ở giai đoạn ung thư đã xâm nhập các lớp của thành dạ dày, phẫu thuật thích hợp là cắt bán phần hoặc toàn bộ dạ dày (tùy vị trí ung thư ở phần dưới hay phần trên dạ dày) kèm theo là nạo vét các hạch xung quanh dạ dày. Phẫu thuật này có thể thực hiện qua nội soi ổ bụng hoặc mổ mở, tùy khả năng trang bị và trình độ kỹ thuật.

Ở giai đoạn muộn hơn, ung thư đã ăn lan qua các bộ phận khác, không thể cắt bỏ, phẫu thuật chỉ giải quyết tạm bợ bằng cách nối vị tràng hoặc thậm chí chỉ đặt ống vào ruột non để nuôi ăn. Sau mổ, đối với các trường hợp có di căn hạch hoặc ung thư xâm lấn qua thành dạ dày, cần sử dụng hóa trị hỗ trợ. Có nhiều loại thuốc hóa trị sử dụng đơn độc hoặc phối hợp do các chuyên gia hóa trị chỉ định, dựa vào đặc điểm và giai đoạn của ung thư. Xạ trị hỗ trợ cũng có thể được chỉ định cho trường hợp khối u đã xâm lấn và di căn hạch.

Tỷ lệ chữa khỏi ung thư dạ dày có thể đạt 100% nếu phát hiện ở giai đoạn 0 (ung thư chỉ khu trú ở lớp niêm mạc). Đối với ung thư giai đoạn 1 (chưa di căn hạch, chưa qua hết thành dạ dày), tỷ lệ này đạt trên 80%. Ở các giai đoạn tiến triển hơn, tỷ lệ này sẽ giảm nhiều.

Ai có thể điều trị tại nhà?

Các bệnh nhân sau khi được điều trị ổn định tại bệnh viện, phần nào đã thích ứng được với đời sống tại gia đình, xã hội: có thể tự chăm sóc vệ sinh cá nhân, làm được một số công việc hàng ngày, tuân thủ điều trị, chịu uống thuốc theo chỉ dẫn của bác sĩ.

Khi người bệnh không có các biểu hiện cần chỉ định vào viện như: kích động, tự sát, không chịu ăn, hoang tưởng, ảo giác nặng hoặc có các hành vi nguy hiểm đến tính mạng của chính bản thân hoặc những người xung quanh.

Ảnh nguồn google.

Làm gì để chăm sóc bệnh nhân tâm thần phân liệt?

Ðể việc điều trị tại nhà có hiệu quả cần có sự phối hợp giữa người thân và bác sĩ. Do vậy gia đình bệnh nhân cần nâng cao kiến thức, hiểu biết về bệnh tâm thần phân liệt và cách chăm sóc bệnh nhân tâm thần phân liệt. Các thông tin này có thể lấy từ sách, báo hoặc tham gia các lớp tập huấn về chăm sóc bệnh nhân tâm thần phân liệt do các bác sĩ chuyên khoa tâm thần phụ trách.

Biết cách theo dõi bệnh nhân: bao gồm theo dõi về diễn biến bệnh, theo dõi các triệu chứng về thuốc và các triệu chứng khác. Gia đình bệnh nhân nên có một cuốn sổ để ghi lại các diễn biến của bệnh phát hiện sớm các dấu hiệu tái phát bệnh như: thay đổi tính cách (dễ cáu giận, bực bội…); thay đổi trong nền nếp sinh hoạt; ngủ kém hoặc mất ngủ; cảm giác xung quanh thay đổi… để liên hệ ngay với bác sĩ điều trị hoặc đưa người bệnh đến cơ sở chuyên khoa tâm thần khám và điều chỉnh liều thuốc. Theo dõi sát bệnh nhân để kịp thời phát hiện các triệu chứng nặng như: kích động, tự sát, không chịu ăn… để có thể đưa bệnh nhân vào viện kịp thời.